Kas 28 2017

'Darbe girişimi ile İzmir suikasti birbirine benziyor'

 

Tarih gerçekten tekerrür mü ediyor yoksa iktidarı ele geçirenler kurmak istedikleri yönetim biçimi ile uyumlu olarak atılacak adımlara dair derslerini iyi çalışıp o doğrultuda uygulamalar mı geliştiriyor?

T24 yazarı Murat Belge'ye göre, siyasette geçerli olan ikinci seçenek. Misal, diktatörlük kurmak isteyen bir irade üniversiteleri özerkleştirecek ve özgürleştirecek yasalar çıkarmaz; aksine tırpanlar ve ezer. Aksi durumda, yani demokrasi kurulmaya çalışırken bu kez üniversitelerin statüsü daha özerk kılınır.

Belgeye göre bu tarihin tekerrürü değil, tarihi yapanların izleyeceği adımların hal ve olaylara karşı geliştirecekleri tavrın zaten daha önce başka kişiler ve kurumlar tarafında uygulanmış olması.

Buradan hareketle Belge, 15 Temmuz darbe girişimi ile İzmir suikasti arasında sonuçları bakımından bir benzerlik kuruyor ve ekliyor:

Mustafa Kemal kapsamlı bir dönüşüme hazırlanıyordu – başlamıştı da. Toplumda bugüne karşı hatırı sayılır bir direnç vardı. Suikast girişiminin ardından mahkeme, idamlar, Takrir-i Sükûn Kanunu ve uygulamaları ile bu direnç yerle bir edildi. Bu koşullarda, tasarlanan o dönüşümü devreye sokmak da kolaylaştı.

O gün var olan “direncin” bugün iktidara geldiğini sanırım söyleyebiliriz. Bugün iktidar kapsamlı bir toplumsal dönüşüme hazırlanıyor – başladı da. Bir “İslamlaştırma” olarak nitelenebilir bu dönüşüme karşı hatırı sayılır bir direniş var toplumda. Bunu yapmayı planlayan siyasi iradeye karşı da bir direniş var. Bu ortamda böyle bir girişim oluyor. Şimdiki yasanın adı “Takrir-i Sükûn” değil, OHAL. İşte sayıları yüz binleri bulan işten atılmalar, tutuklamalar v.b. Suikast girişimiyle birlikte Şeyh Sait ayaklanması başlamıştı. İktidar, bütün Kürtlere savaş açmayı da ihmal etmedi. Sonuç olarak, darbe girişimi AKP iktidarına istediği, özlediği düzeni kurmaya yardımcı oldu.

Belge, CHP lideri Kılıçdaroğlu'nun darbeyi "kontrollü" olarak tanımlamasını da hatırlatarak, Batı'nın da hükümetin anlattığı tezleri pek satın almadığına işaret ediyor.

Yine de darbenin AKP eliyle hazırlandığına inanmadığını dile getiren Belge, buna karşın darbenin AKP iktidarına yardımcı olduğu görüşünde. Tıpkı İzmir suikastini Atatürk rejiminin düzenlemediği ancak hazırlıkları bilmesine rağmen önlemediği gibi.