Tiny Url
http://tinyurl.com/y2qah6pj
ilhan Tanir
May 16 2019

Bu kez Temsilciler Meclisinin bütün liderleri AKP'ye karşı birleşti

ABD son yıllarda tarihinin en bölünmüş ve partizan yıllarını yaşıyor. Önceki başkan Barack Obama döneminde artmaya devam eden bölünmüşlük, Trump başkanlığı ile zirveye ulaştı. Kongre'nin Temsilciler Meclisi Demokratların elinde iken, Senato ise Cumhuriyetçilerin elinde ve bu iki parti hemen hiçbir konuda anlaşamıyorlar. Cumhuriyetçilerin atamalarını Demokratlar durduruyor, Temsilciler Meclisi'nde Demokrat çoğunluğu ile geçirilen yasalar Senato'daki Cumhuriyetçilerin çoğunluğuna takılıyor.

Bu bölünmüşlüğün çok ender istisnaları var. Bu istisnaların başında dış politika alanında Türkiye'ye karşı Kongre'deki her iki partinin birlikte hareket etmesi geliyor. Kongre'de Türkiye'nin S-400 alımı ile ilgili olarak son aylarda arka arkaya hem Senato hem de Temsilciler Meclisinde her iki parti üyelerinin ortaklaşa hazırladığı yasalar görülüyor. 

İşte bunların en yeni ve güçlülerinden biri de Çarşamba günü Temsilciler Meclisi Dışilişkiler Komisyonu lideri Demokrat Eliot Engel'in liderliğinde sunulan ama her iki partinin Kongre'deki liderleri tarafından imzalanan AKP karşıtı yasa tasarısı oldu.

372 numaralı yasa tasarısı Türkiye'ye S-400'lerden uzak dur çağrısı yapıyor. İmzalayanları için Meclis Başkanı Nancy Pelosi dışında hemen bütün liderler var.

  • Dışilişkiler Komisyonu Başkanı Eliot Engel (Demokrat)
  • Komisyonun Cumhuriyetçi lideri Michael McCaul (Cumhuriyetçi)
  • Temsilciler Meclisi Çoğunluk lideri Steny Hoyer (Demokrat)
  • T. Meclisi Azınlık lideri Kevin McCarthy (Cumhuriyetçi)
  • Meclis Bütçe Komitesi lideri Nita M. Lowey (Demokrat)
  • Bütçe Komitesi Cumhuriyetçi lideri Kay Granger (Cum.)
  • T.M. Adalet Komitesi Başkanı Jerrold Nadler (Demokrat)
  • Adalet Komitesi Cum lideri Doug Collins (Cumhuriyetçi)

Bu sekiz isim Temsilciler Meclisi'nin hemen bütün güçlü komitelerinin liderlikleri anlamına geliyor. Bu da, Türk hükümetinin Meclis'te, özellikle S-400 konusunda tek bir müttefik dahi bulmakta zorlanacağını gösteriyor. 

Bu yasa bu haliyle Meclis'in desteğini almış görünürken, Senato'da da zaten buna benzer birçok yasa tasarısı sunulduğu hatırlandığında, bu yasanın Senato'da da kabul edilmesi bekleniyor. 

Bu durumun bir başka yansıması ise S-400 ve F-35 konusunda Başkan Trump'a bel bağlayan Erdoğan yönetiminin, Kongre'nin tümünü kaybetmesi dolasıyla, Trump'a baskı uygulayabilecek Kongre'ye karşı çaresiz olması. Kongre, ABD yönetiminin bütçesini hazırlayan ve onaylayan kurum. Dolayısıyla gücü Trump'ın üzerinde de büyük.

Yasa tasarısı Türk hükümetinden Rusya'dan uzak durmasını salık veriyor ve Türkiye S-400 sistemini aldığı takdirde F-35 projesindeki üyeliğine son vermesi çağrısını yapıyor. 

Bu sekiz Kongre liderinin yaptığı basın açıklamasında Türk hükümetine 'ya F-35 ya da S-400' opsiyonları sunuluyor. Her ikisinin birlikte imkansız olduğu anlatılıyor. Ayrıca S-400 alınmasının, 'ABD'nin düşmanlarına yardım' veya kısa adıyla CAATSA ambargolarının kapsamına gireceği kaydediliyor ve Türkiye S-400 aldığı takdirde bu ambargoların işletilmesi çağrısı yapılıyor.

Şubat ayının 15'inde Savunma Bakanlığı bütçesine sokulan madde ile Türkiye'nin Rus S-400 sistemi satın alınmasına dair bir rapor sunuluncaya kadar, F-35'lerin Türkiye'ye teslimini Kasım ayına kadar durdurmuştu. 

Seçimlerden sadece bir gün sonra ise, 1 Nisan günü Pentagon, F-35 parçalarının Türkiye'ye sevkini durdurduğunu açıklamıştı. 

Salı günü ise Savunma Bakanlığı bütçesi parçası olarak hazırlanan bir başka yasa tasarısı bu kez F-35'leri Türkiye'ye transferi için hiçbir harcama yapılmamasını öngörüyor. 

Bu yasa tasarısının dili daha önce görülmemiş türden ve S-400'lere atıf dahi yapmadan doğrudan F-35'lerin Türkiye'ye transferi için kaynak kullanımını yasaklıyor. 

Bu makale yazarın görüşlerini yansıtır. Ahval’in yayın politikası ve editoryal bakış açısı ile her zaman uyumlu olmak zorunda değildir.