Fed yetkilisi mesajı verdi: Swap anlaşması, S-400’lere veda demek

Merkez Bankası’nın brüt döviz rezervleri son 1 yılda yüzde 28 eridi. Salgınla mücadele için IMF’den kredi talebinde bulunmayan Türkiye, ABD ve G-20 ülkeleri ile “swap hattı” oluşturarak krizi aşmak istiyor. Burada kilit rol oynayan kurum ise ABD Merkez Bankası Fed. 

Son iki aydır Fed ile bir pazarlık içinde olduğu ortaya çıkan hükümetin, bu girişimlerine çok sıcak bakılmadığı haberleri basına yansıyor.

Belirsizlik ortamında Türk lirası, dolar karşısında tüm zamanların en düşük seviyesine geriledi. Dolar/TL, perşembe günü 7,26'yı da aşarak yeni rekorunu kırdı.

Ekonomistler, liranın yeniden değer kazanması için Fed ile anlaşmanın belirleyici olacağı görüşünde.

Ancak Fed’in Richmond Başkanı Thomas Barkin, Türkiye gibi Swap hattına ihtiyaç duyan ülkelere bunun verilip verilmeyeceği sorusuna yanıt olarak, “Swap hattı her ülkeyi kapsamıyor” dedi.

Reuters’ın haberine göre Howard County Ticaret Odası’nın online toplantısına katılan Thomas Barkin, Swap hattının Amerika'yla karşılıklı güven ilişkisi ve yüksek kredi standartları bulunan ülkelere verildiğini belirtti.

Barkin, Fed’in kaynaklarının fon sağlamak değil piyasalara istikrar kazandırmayı amaçladığını belirtti ve aralarında Türkiye’nin de yer aldığı birçok ülkenin gecelik repo yapma imkânına sahip olduğunu vurguladı.

Londra’da bulunan danışmanlık şirketi Cribstone Strategic Macro’nun kurucusu Michael Harris de, ekonomide TL’deki hızlı değer kaybını gerektirecek ölçüde bir sorun bulunmadığını belirterek, sorunun psikolojik olduğunu ve güven kaybından kaynaklandığını söylüyor.

T24’ten Barış Soydan’ın sorularını yanıtlayan Harris, “Eğer bir güven mesajı gönderilebilirse TL ile ilgili manzara değişir. Amerika’yla yapılacak Swap anlaşması güven mesajının verilmesini sağlayabilir” diyor.

Jeopolitik gerçeklerin gerektiğinde Fed’in kararlarını etkileyebildiğini vurgulayan ekonomist, Fed’in hangi ülkeyle Swap hattı kuracağına karar vermek için kullandığı kriterin bilinçli olarak muğlak bırakıldığına dikkat çekerek, “Bu şeffaf olmayan bir süreç. Bu da Fed’e çok büyük olanak sağlıyor. Bu aynı zamanda gücün Fed ve Amerika’da kalması demek. Başka ülkelere, 'Eğer bunları, bunları yaparsan Fed’den Swap hattı alırsın' dememiş oluyor. Karar büyük oranda Fed’de kalıyor” görüşünü dile getiriyor.

Fed’den Swap hattı almak için S-400’lerin “ortadan kaybolması”nın gerektiğini düşünmediğini belirten Harris, “S-400’lerin Rusya’ya iade edilmesi gerektiğini düşünmüyorum ama Türkiye’nin perde arkasında Amerika’ya rahatlatıcı taahhütlerde bulunması gerekiyor ki, Swap’la ilgili karar süreci tamamlansın. Sonuç olarak kesin bir anlaşma değil ama füzelerin aktive edilmeyeceğine dair perde arkasında net bir taahhüt olacağını düşünüyorum” ifadesini kullanıyor.

S-400
Türkiye ile Rusya arasındaki anlaşma gereğince S-400 bataryalarının tanesine 2.5 milyar dolar ödendi.

Geçen hafta koronavirüs gerekçesiyle S-400'lerin Türkiye'de etkinleştirilmesi ertelenmişti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın sözcüsü ve dış politika başdanışmanı İbrahim Kalın, Rusya’dan alınan S-400 hava savunma sisteminin COVID-19 salgını nedeniyle etkinleştirilmesinin ötelendiğini ancak ileride planlandığı gibi aktive edileceğini açıklamıştı.

ABD Büyükelçisi David Satterfield ise S-400 konusundaki Amerikan pozisyonunu Ankara’ya en açık şekilde ilettiklerini kaydederken, Amerikan Kongresi’nde kabul edilen yaptırım yasalarına vurgu yapmıştı.

Son olarak Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın, Türkiye'den ABD'ye giden korona yardım paketi vesilesiyle ABD Başkanı Donald Trump'a gönderdiği mektup da, Washington ile yeni bir sayfanın açılma mesajı olarak yorumlanmıştı.