Kas 08 2017

Türkiye 1 litre için Yunanlar'ın 3 katı çalışıyor

 

Son zamanlarda akaryakıta art arda gelen zamlar bir yandan enflasyonu yükseltiyor bir yandan da alım gücünde ciddi düşüşe neden oluyor. Yunanistan'da 1 litre benzin almak için 18 dakika çalışmak yeterliyken Türkiye'de bu süre 43 dakikaya çıkıyor. 

Buna karşın hükümetle muhalefet fiyat artışının adını koymakta bile uzlaşamıyor. İktidara göre yapılan "fiyat ayarlaması" iken muhalefete göre bu apaçık bir zam.

Öte yandan, AKP zamların sorumlusunun kendisi olmadığını, Enerji Piyasası Denetleme Kurumu'nun (EPDK) fiyatları otomatik olarak ayarladığını ve dolar kuru ile petrol fiyatlarının düşmesi halinde bunun fiyatlara yansıyacağını belirtiyor. Hazine kartı devreye giriyor burada ve vergi kaybı yaşanmaması için fiyatların arttırıldığı belirtiliyor.

Akaryakıt iki türlü vergilendiriliyor. Özel Tüketim ve Katma Değer Vergisi. Ve benzin en fazla vergi alınan kalemlerden. 

Türkiye, LPG'de vergili fiyatlarla AB'den yüzde 32 daha ve aynı şekilde vergi oranında ise yüzde 40 daha pahalı. EPDK verilerine göre, Türkiye’deki araç sahipleri Avrupa ülkeleri içinde en pahalı oto gazı kullanmakta.

Buna mukabil kişi başına düşen ortalama milli gelir AB ülkelerinde 36 bin 500 dolar, Türkiye'de ise 10 bin 850 dolar. 

AB'de ortalama gelir ile 23 bin 850 litre benzin, 26 bin 450 litre mazot ve 52 bin 900 litre oto gaz alabiliyor. Kişi başına ülkemizde yıllık ortalama gelir ile 7 bin 140 litre benzin, 8 bin 100 litre mazot ve 12 bin litre oto gaz alınabiliyor. 

AB'de yaşayan bir kişi ortalama bir Türk vatandaşından 3 kattan fazla benzin ve mazot alabilirken 4 kattan fazla oto gaz alabiliyor. 1996 yılında 0,3 dolar ödediğimiz benzine şimdi 1.52 dolar ödüyoruz.

 

Yunanistan’da 1 litre benzin almak için asgari ücret 18 dakika çalışmak gerekirken biz 43 dakika çalışmamız gerekiyor.

Bu tablo, alım gücüne göre Türkiye'deki akaryakıt fiyatlarının aşırı pahalı olduğunu ortaya koyuyor. Hükümetin elde ettiği bütçe gelirinin yüzde 14'ünü akaryakıt ürünleri oluşturuyor. Yüksek fiyat aynı zamanda yüksek maliyet ve enflasyon da demek. 

Türkiye'de 1 litre benzin için 43 dakika çalışılırken, Yunanistan'da 18 dakika çalışmak yeterli.