Haz 26 2018

‘AKP’nin yüzde 7’sini kim yedi?’

24 Haziran seçimleri birçok sürpriz sonuçların öne çıktığı bir seçim oldu.

Seçim öncesi anketlerde yüzde 5-6 civarında bir oy alacağı tahmin edilen MHP, yüzde 11 oyla beklenmeyen bir çıkışa imza attı. MHP’den ayrılan isimlerin kurduğu İYİ Parti ise barajı aştı ancak beklentilerin altında kaldı. Meral Akşener ise yüzde 7 gibi düşük bir oy yüzdesinde kaldı cumhurbaşkanlığı seçiminde. 

CHP ise yüzde 25 bandına dahi çıkamayarak bir kez daha yönetim krizine girmiş vaziyette. 

Tayfun Atay, Cumhuriyet’teki yazısında, “‘Yüzde yedi'yi kim yedi?” sorusuna cevap arıyor. Ancak Atay’ın dikkat çektiği nokta, muhalefetin değil, AKP’nin kayıpları.

Atay, “Aslında görülmedik değil, altı da çiziliyor: AKP’de yüzde 7’lik yabana atılmaz bir kayıp var. Ama bunun nereye kaybolduğu pek konuşulmuyor” diyor. 

1 Kasım 2015 seçimlerinde AKP oyu yüzde 49.5 iken şimdi yüzde 42.5. 1 Kasım’da MHP oyu yüzde 11.9 iken şimdi 11.3 ve Bahçeli oyunu korudu.

Erdoğan’ın, AKP’den 10 puan daha yüksek bir oyla yüzde 52.6 oy almasına dikkat çeken Atay, “Hâlbuki Erdoğan’ın kendi oyu, aslında partisinin aldığı oydur. AKP, MHP ile ittifak yapmadı mı; Bahçeli ‘Bizim adayımız Erdoğan” demedi mi?.. İşte Erdoğan’ın aldığı yüzde 10 fazlalık, Bahçeli’nin ‘Aday’ı Erdoğan’a sunusu’dur” görüşünü dile getiriyor ve şöyle devam ediyor:

“Dolayısıyla Erdoğan’ın “hakiki” oyu, partisinin aldığı oya yakındır ve dahası, 2016 cumhurbaşkanlığı seçimlerinde aldığı oydan “reel” olarak daha düşüktür. Erdoğan 2016 cumhurbaşkanlığı seçimine CHP-MHP ittifakının ortak adayı Ekmeleddin İhsanoğlu karşısında girdi ve zaten 2011’den beri yüzde 49-50’lerde seyreden AKP oylarını milliyetçi-muhafazakâr kesimden birkaç tık daha ekleyerek 51.8’e taşıdı. Ayrıca o seçimde kendi adaylarını benimsememiş muhalif kesimin önemli bir kısmının oy kullanmaya gitmemesiyle de bu sonuç mümkün oldu. Tabii o süreçte İYİ diye bir faktör de yoktu. Şimdi ise Bahçeli MHP’si, Erdoğan’ı arkaladı. Cumhur İttifakı’nın toplam oy oranı ile Erdoğan’ın oy oranı arasındaki üç aşağı beş yukarı uyum, tabloyu açıklıyor. Ancak ortada AKP’den, yani Erdoğan’ın “öz” oy tabanından yüzde 7’lik bir kayıp var. O nerede peki?..”

Atay’a göre, bu seçimde ortadaki en büyük kayıp olan AKP’nin yüzde 7’si hem İYİ Parti’ye hem de Akşener’e yöneldi yoğun olarak...

Gerekçesini ise şöyle yorumluyor Atay:

“Çünkü AKP oy tabanı içindeki bir kesimin Erdoğan hoşnutsuzlukları, çatışma- kutuplaşma bıkkınlıkları, onları kendi kültürel-ideolojik örüntüleri açısından en uygun hedef saydıkları İYİ’ye yöneltti (ki bunlar, 7 Haziran 2015 seçimlerinde o zaman Erdoğan’ın karşısındaki MHP’ye yönelmişlerdi; 2017 Referandum’unda ise “Hayır” oyu verdiler). Bu çerçevede bakıldığında bu seçimde en çok oy kaybına uğrayan, AKP ve Erdoğan’dır. “Reis”, Bahçeli kaldıracıyla Başkan oldu. Dolayısıyla iktidar, kısmen ya da dereceli olarak kaybetti aslında. Ama bu, bir tarafın zafer şatafatı, diğer tarafın içe-dönük travması eşliğinde görünmez halde… Baskın seçim, 50 günlük kampanya ve “zindandaki muhalefet” koşullarında iktidardan bu kadar kayıp çıktı: Yüzde 7… CHP’yi ve Kılıçdaroğlu’nu topa tutun; İnce’nin büyük başarısını, “40 yıllık çaresizliği” aşmış olmasını elbette övün; ve Akşener’e yüklenin… Ama bu “Yedi-de-Yedi” hadisesini de görmezden gelmeyin!..”