May 21 2018

'İflas başladı, Türkiye borçlarını ödeyemeyecek'

Doların 4.60’a dayanıp yıllık faizlerin yüzde 17’nin üzerine çıktığı Türkiye’de ekonomi 24 Haziran’daki seçimler nedeniyle hala iktidar partisi ve bağımlı medyanın gündemine tam olarak oturabilmiş değil. Tamamı AKP’ye yakın idare edilen ana akım medya daha çok kamu bankalarının dağıttığı sübvansiyonlu krediler, seçim ekonomisi kaynaklı hediye paketleri ve iktidardan gelen bir takım olumlu mesajları halka bildirmekle meşgul.

Ancak yurtdışından Türkiye’nin ekonomik durumuna yönelik yapılan açıklamalar giderek ağırlaşıyor. Cuma günü Almanya’nın ikinci büyük bankası Commerzbank’tan gelen ‘Dolar her an 5 TL olabilir’ açıklamasından sonra bu kez daha ağır bir iddia Edinburgh Üniversitesi Profesörü Russell Napier’den geldi. Finans tarihçisi de olan ve uluslar arası yatırım fonlarına danışmanlık veren Napier, İsviçre’nin Neue Zürcher Zeitung’la yaptığı söyleşide Türkiye’nin borçlarını ödeyemeyeceğini ve iflasın başladığını ileri sürdü.

Napier, küresel piyasalarda 1980'lerin yeniden yaşanacağını ve Türkiye’yi büyük bir krizin beklediğini kaydederek, ‘Türkiye’nin iflası başladı’ dedi. Napier, en geç seçimlerden sonra, Türk Lirası’nın muazzam ölçüde değer kaybedeceğini,  belirterek şunları söyledi:

‘Türkiye’nin 400 milyar doları bulan borcunu ödeyemeyecek duruma geldi. Bunun yaratacağı krizin en çok Fransız ve İtalyan bankalarını vuracak. AB’nin bu bankaları kurtarmak zorunda kalacak.’

Türkiye henüz Napier’in dediği gibi borçlarını ödeyemeyeceğine ilişkin bir sinyal vermese de finansal koşullar giderek ağırlaşıyor. Mart ayında 55 milyar dolara çıkarak artış eğilimini sürdüen cari açık ve şirketlerin geçmiş yıllarda aldığı borçların geri ödemesi için ülkenin gelecek yıl 200 milyar dolara bulunuyor. Dış finansmanda henüz ortaya çıkan bir sıkıntı kamuoyuna yansımasa da, Türkiye’nin iflas riskini gösteren CDS oranları son bir ayda yüzde 50’ye yakın artış gösterdi. BBDDK Başkanı ise önceki hafta bankaların yurtdışı borçlanmalarında vadenin kısalıp faizlerin arttığını teyid etmişti. İç borçlanma da ise Hazine son iki ayda 3 puandan fazla faiz artışı yaparken ihalelere talep eksikliği kritik düzeye geldi. 

Öte yanda, özellikle döviz üzerinden borcu olan firmaların borçlarını ödemekte zorlandığını söyleyen ekonomist Napier, Türkiye’den OTAŞ (Türk Telekom) ve Doğuş holding örneklerini vererek bu şirketlerin şimdiden borç yapılandırmasına gittiğinin de altını çizdi.