May 22 2018

CHP milletvekili adayları listesi nasıl hazırlandı?

CHP'nin 131 milletvekilinden 61'i liste dışı kaldı. Üstelik bu 61 ismin 50'si yeniden aday olmak için başvurmuştu. Peki CHP milletvekili adayları listesi nasıl hazırlandı? Kemal Kılıçdaroğlu ekibi buna nasıl karar erdi.

MHP lideri Devlet Bahçeli istedi, Erdoğan kabul etti, meclisten karar çıktı ve Türkiye 24 Haziran’da cumhurbaşkanlığı ve milletvekilliği için sandık başına gidiyor. Erken seçim kararı sonrası AKP ile MHP “Cumhur İttifakı” adıyla tek aday Erdoğan ile seçimlere girme kararı aldı.

CHP, İYİ Parti, Saadet ve Demokrat Parti ise “Millet İttifakı”nda buluştu ve Demokrat parti dışında diğer partiler kendi adaylarıyla seçimlere gidiyor. Muhalefetin ittifakı dışında yer alan HDP de kendi adayı tutuklu vekil Demirtaş ile gidiyor.

Seçime katılacak olan siyasi partiler ve ittifaklar 21 Mayıs’ta milletvekili aday listelerini de YSK’ya teslim etti. Başvuru sonrası partilerde küsenler, tepki gösterenler, sırasını beğenmeyenler, sevinenler oldu.

Bu partiden biri de CHP’ydi.  Partide CHP lideri Kılıçdaroğlu'nun hazırladığı milletvekili aday listesi tartışma yarattı. CHP'nin 131 milletvekilinden 61'i liste dışı kaldı. Üstelik bu 61 ismin 50'si yeniden aday olmak için başvurmuştu.

CHP'nin aday listelerinin yansımaları, önceki seçimlerdeki aday listelerinden farklılıkları ve seçmen davranışlarına yansımalarına ilişkin kulislerde farklı değerlendirmeler yapılıyor.

Kılıçdaroğlu'nun genel başkan olduktan sonra parti içi demokrasiye dönük en önemli adımı, parti delegelerinin oyuyla milletvekili adayının belirlediği "önseçim" mekanizmasını işletmek oldu.

1 Kasım seçimlerinde başta İstanbul, Ankara ve İzmir gibi partinin en çok milletvekili çıkardığı illerde "önseçim"le gelen adaylar parlamentoya girmişti.

BBC Türkçe’de yer alan Ayşe Sayın’ın haberine göre, önseçimle gelen milletvekilleri, delege desteğiyle aday olup seçildikleri için parlamentoda ve parti içinde daha "bağımsız" ve eleştirel profil çizerken, aralarında İlhan Cihaner'in de bulunduğu bazı isimler ise parti içi muhalefet hareketi başlattı.

24 Haziran listesinde ise önseçimle aday olan 40 dolayında milletvekili liste dışında kaldı. CHP'nin "parti içi çekişme ve tartışmalarla" anılmasından rahatsız olduğu bilinen Kılıçdaroğlu'nun bazı isimleri bu gerekçeyle listeye koymadığı yorumları yapılıyor.

Liste dışında kalan isimlerden Trabzon Milletvekili Haluk Pekşen, aday listelerine "Abdullah Gül'ün adaylığına karşı çıkanlar liste dışında kaldı" sözleriyle dile getirmişti.

Bazı yorumcular da Kılıçdaroğlu'na muhalif isimlerin liste dışında kaldığını ifade ediyorlar. Habere göre, ancak parti kaynakları bu iddianın doğru olmadığına dikkat çekerek,  şöyle diyorlar:

"Eğer öyle olsaydı, parti içi muhalefeti birlikte örgütleyen İlhan Cihaner'le birlikte Selin Sayek Böke de liste dışı kalırdı. Ancak Böke yerini korudu.

Gül kriteri de doğru değil, Grup Başkanvekili Özgür Özel başta olmak üzere birçok parti yöneticisi Gül'ün adaylığına karşı çıktı.”

Parti yöneticileri, mevcut milletvekillerinin yeniden aday gösterilmesinde, "parti disiplinine uyum, parlamento ve parti faaliyetlerindeki performansın" dikkate alındığını savunuyorlar. Ancak Kılıçdaroğlu ve parti yönetimi ile uyumlu çalışan isimler tercih edildiği de biliniyor.

CHP'nin 7 Haziran ve 1 Kasım 2015 seçimlerindeki aday listelerinde kamuoyunun yakından tanıdığı siyasetçi, bilim insanı, sanatçı, aktivist kimliğiyle öne çıkan isimler yer alıyordu.

Ancak 24 Haziran'da bu isimlerin önemli bir kısmı liste dışı kaldı.

Liste dışında kalan gazeteci Mustafa Balbay, üyeleri hala gözaltına alınıp tutuklanan sol müzik grubu Grup Yorum'un eski solisti Hilmi Yarayıcı, Sivas Katliamı'nda yaşamını yitiren şair Metin Altıok'un kızı Zeynep Altıok, Sivas Katliamı davasında kurban yakınlarının avukatı Şenal Sarıhan, gazeteciler Eren Erdem ve Barış Yarkadaş, bu isimlerden birkaçı.

CHP'nin 24 Haziran listelerindeki aday listelerinde, OHAL sürecinde KHK ile üniversiteden ihraç edilen anayasa hukukçusu İbrahim Kaboğlu, yazar Orhan Kemal'in oğlu Işık Öğütçü, AKP kurucularından Abdüllatif Şener dışında çok fazla tanınan isim bulunmuyor.

Adalet Yürüyüşü sırasında Kılıçdaroğlu ile birlikte yürüyen ve doktorluğunu üstlenen muhafazakar kesimin tanınmış isimlerinden Cihangir İslam ise Saadet Partisi kontenjanından listeye girdi.

Geçmişte parlamenterlik yapan isimlere de listelerde yer verilmezken, ilk kez aday gösterilenlerin birçoğu ise kamuoyunca tanınmıyor.

Bir önceki seçimlerle karşılaştırıldığında dikkat çeken bir başka ayrıntı ise kadınlar ile seçilme yaşı 18'e inmesine karşın gençlerin listelerin üst sıralarında sınırlı yer bulması oldu.

Oysa 7 Haziran ve sonrasındaki 1 Kasım seçimlerinde CHP lideri Kılıçdaroğlu, kimi zaman kontenjan da kullanarak, kadın adaylara ön sıralarda yer yer vermişti. Ancak sürpriz bir şekilde 24 Haziran listesinde çok az sayıda yeni kadın aday liste başı oldu.

Parti kulislerinde Kılıçdaroğlu'nun bu seçimlerde "pozitif ayrımcılık" yerine, partide varlık gösteren ya da örgütün önerdiği isimlere öncelik verdiği değerlendirmesi yapılıyor.

 

https://www.bbc.com/turkce/haberler-turkiye-44205902