Bloomberg: Türkiye bankalardan döviz risklerini sigorta etmelerini istedi

Koronavirüs sonrası dolar ve Euro tekrar artışa geçti. Türk Lirası büyük değer kaybı yaşamaya devam ediyor. Euro 8.30 TL'yi aşarak tarihin en yüksek seviyelerine çıktı.

Para Analiz'in Bloomberg'ten aktardığı habere göre Türkiye, bankalardan döviz risklerini sigorta etmelerini istedi.

 “Turkey Asks Banks to Hedge Currency Risk in Move to Buoy Lira” başlıklı habere göre, kamu otoriteleri bankaların yükselen döviz pozisyonu riskine karşı “hedge” satın almalarını istedi. Bu talep TL’yi savunma amaçlı olarak değerlendirildi. Habere göre, dövize talep kurumsallardan kaynaklanıyor.

Bloomberg’e bilgi veren fakat kimliklerinin saklı tutulmasını isteyen kişilere göre, otoriteler bankalardan spot piyasada döviz almak yerine, “forward” kontratları satın alarak risklerini sigortaya almalarını talep etti.

Aynı kişiler, talebin kamu bankalarının BDDK tarafından belirlenen FX açık pozisyon limitlerine erişmeleri üzerine yapıldı. Kamu bankaları dolar/TL kurunun yükselmesini önlemek için döviz pazarında dolar satarak “arka kapıdan” müdahalede bulunuyor.

Bankacılık teamülüne göre bir banka müşterisine döviz forward sözleşmesi sattığında, oluşacak açık pozisyon riskini dengelemek için spot piyasada bir miktar döviz alıyor.

Bu noktada forward sözleşmelerini kısaca tanıtalım:  Bu örnekte, bir ithalatçı ya da ihracatçı ticari işlemlerden doğacak döviz gelir/giderinin TL değerini sabitlemek için 1, 3 ya da altı ay vadede bankadan dolar/TL değeri sabit bir teslimat sözleşmesi satın alır ve bu sözleşme için de bir miktar prim ödemesi yapar.

Bu kez kamunun talep ettiği bankaların vadesinde döviz değil, TL cinsinden  uzlaşma yapılan (takas, settlement, bu örnekte: Cash settlement, ya da non-deliverable forwards) kontratları satın almaları. Yani, vade tarihinde kurda hareketler yüzünden forwardı satanın bankaya döviz borcu oluşursa,  farkı sözleşmenin yapıldığı döviz cinsinden değil, TL olarak ödeyecek.

Bloomberg’e göre, bankalararası forward piyasası çok sığ olduğu için TCMB’nin kontratların satıcısı, ya da yüklenicisi olarak devreye girmesi bekleniyor.

Para Analiz'in analizine göre ise, "eğer bankalar bu isteğe uyarsa, spot döviz talebi azalacak. TCMB’nin döviz yükümlülükleri artacak, fakat TCMB vadesi gelen sözleşmelerdeki farkı TL cinsinden ödeyeceği için, bu olası yüklümlülükleri (nazım hesapları) bilançosunda göstermek zorunda kalmayacak. Yani, haftalık raporlamasında brüt döviz rezervinde net bir hareket gözlenmeyecek."