Dünya piyasaları Türkiye’nin iflasını ilan ediyor

AKP iktidarı seçim öncesi Türkiye ekonomisine övgüler düzerken dünya piyasaları Türkiye’nin iflasını fiyatlıyor.

Türkiye’deki olası bir iflasa karşı yaptırılan 5 yıllık sigortaların yıllık primi yüzde 3.25’i aştı. Yani dolar bazında bir Türk Eurobond’u alan yatırımcı kendisini olası bir iflastan korumak için yılda yatırımının yüzde 3.25’i oranında prim ödemek zorunda.

Türkiye’ye yönelik iflas algısı yükselirken, Merkez Bankası’nın 1.5 ayda yaptığı 5 puanlık faiz artışının etkisi de ortadan kalkmış durumda. Arife günü Türkiye piyasasında 4.60 TL’den kapanan tatil sonrası haftaya 4.73 TL seviyelerinden başladı. Borsa ise günü yüzde 1.58’lik düşüşle 93 bin 43 puandan kapattı.

Türkiye tahvillerinin uluslar arası alanda iflas risk primini ölçen 5 yıllık CDS oranları bugün 325 baz puana (yüzde 3.25) çıkarken, AB’nin yaşamsal destek sistemiyle hayatta kalan batık Yunanistan’ın 316 puanlık CDS oranının bile üstüne yükseldi.

Bu oranlar aynı zamanda Türkiye’yi benzerleri arasında iflasa en yakın konumdaki ülke haline getirdi. Piyasalarda Brezilya’nın 5 yıllık CDS oranı 280, Güney Afrika’nın 205, Rusya’nınki ise 145 baz puandan fiyatlanıyor. Bir ülkenin CDS primleri artınca borçlanma faizleri de direkt yükseliyor.

Öte yandan piyasalardaki çalkantılar nedeniyle Türkiye’de faiz oranları hızla tırmanışa geçmiş durumda. Türkiye’nin 10 yıl vadeli TL borçlanma faizi yüzde 16.5’e ulaştı.

Bu faiz aynı vadedeki Alman ve ABD tahvilleriyle kıyaslamada Türkiye’yi, dünyanın en yüksek farkla (spread) borç bulan ülkesi konumuna getirdi. Türkiye’nin 10 yıllık tahvillerinin faizi, aynı vadeli ABD tahvilinin faizinden 13.67 puan fazla. Türkiye’yi sıralamada 13.46 puanla Mısır, 10.8 puanla Uganda ve 10.44 puanla Nijerya takip ediyor.

Türkiye’nin 10 yıllık TL tahvili ile ABD tahvili arasındaki fark 2011 yılından bu yana hesaplanırken şu andaki seviye rekor düzeyleri gösteriyor. Bunda ABD 10 yıllık tahvillerinde son 1 yıl içinde 1.2 puanlık artış yaşanmasına karşın Türkiye tahvillerinde 7 puanlık yükseliş yaşanması etkili oldu.

Öte yandan Hazine bugün piyasalar açısından giderek önemini artıran borç ödemeleri öncesinde iki ihaleyle borçlanmaya çıktı. 5 yıllık tahvil satışında faiz yüzde 17.24’e çıkarken, 10 yıllık borçlanmada ise reel getiri oranı enflasyon artı 3.17 reel getiri oldu.

Hazine iki ihalede kamular ve piyasa yapıcı bankaların desteğiyle 6.7 milyar TL borçlandı. Bu hafta kamu bankaları ve piyasaya 14.5 milyar TL borç ödemesi yapacak Hazine’nin Merkez Bankası’nda tuttuğu TL mevduat hesabında yaklaşık 9 milyar TL bulunuyor.

Bu yüzden borçlanma miktarı, Hazine’nin bir nakit sıkıntısına girip girmeyeceği sorunu açısından önemli bir gösterge sayılıyor. Hazine ihalelerine piyasadan yeterli katılım sağlanamama sorunu bugün de sürerken, özellikle yabancı yatırımcının ihalelere talep göstermediği anlaşılıyor.

Hazine’nin borçlanma programına göre bu ay toplam 14.5 milyar liralık ödemeye karşın 15.7 milyar liralık yeni borçlanma planlanıyor.

Geçen hafta yaptığı ihalelerle birlikte bu ay piyasadan şu ana kadar 7.5 milyar TL düzeyinde borçlanan Hazine, kalan 8 milyarı toplamak için Salı günü 3 ihale daha düzenleyecek. Hazine Temmuz’da ise 18 milyar TL düzeyinde iç borç ödemesi yapacak.