Tem 16 2018

Ekonomide 'ikiz açık' dönemi: Bütçenin dibi delindi

Seçim öncesi devlet parasını oy için savuran AKP iktidarı yıl ortasında bütçenin dibini deldi. Bütçe altı ayda 46.1 milyar lira açık verirken tüm yıl için öngörülen 65.9 milyar liralık açığın yüzde 70’i ilk altı Haziran sonunda gerçekleşti.

Bütçe açığında rekor seçimin yapıldığı Haziran’da kırıldı. Oy toplamak için dağıtılan emekli ikramiyeleri ve diğer teşviklerin de etkisiyle Haziran’da 25.6 milyar lirayla geride kalan 5 ayın toplamından fazla oldu. Piyasalar için Türkiye’nin borç ödeme gücünü gösteren faiz dışı fazla ise erozyona uğradı ve 23.2 milyar liralık faiz dışı açık verildi.

Son bütçe göstergeleri  aynı zamanda ekonomide ‘kriz kapanı’ olarak adlandırılan ve cari açık ile bütçe açığının birlikte yaşanmasını tanımlayan ‘ikiz açık’ döneminin 1990’lardaki gibi geri geldiğini de gösterdi.

Türkiye’de bu yılın Mayıs ayında 57 milyar dolara ulaşan cari açık ekonomi için en büyük kriz riski olarak gösterilirken, bütçedeki deformasyonun etkisiyle ekonomi için duvara çarpma olasılığı da arttı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan da ekonomiye ilişkin değerlendirmelerinde sadece cari açıkla kriz çıkmayacağını, olası bir krizin ancak cari açıkla birlikte yaşanacak bütçe açığıyla yaşanabileceğini söylerken, bütçe açığını düşük tutmayı temel ilke olarak kabul ediyordu. Ancak son rakamlar daha yıl ortasında Türkiye’nin cari açığa ek olarak bir bütçe krizine yaklaştığını da gösterdi.

Öte yandan seçim öncesi verilen sözler nedeniyle yüksek kamu harcamalarının devam edecek olması, enflasyon etkisiyle kamu maaş zamlarının öngörülen düzeyin üzerine çıkması ve Kurban Bayramı öncesi dağıtılacak ikramiyeler nedeniyle bütçe açığının önümüzdeki aylarda da artması bekleniyor.

Bütçedeki harcamaların artması nedeniyle Hazine nakit sıkıntısı yaşamaya başlarken artan borçlanma ihtiyacı ise son olarak Hazine ihalelerinde yıllık faizin yüzde 20’nin üzerine çıkmasına neden oldu.