'Ekonominin 2012'deki duruma dönmesini beklemek boş bir hayal'

Son iki yılda art arda gelen döviz kuru şokları ülke ekonomisindeki kırılganlığı artırırken, ekonomistler 2012-2013 yıllarındaki duruma dönülmesinin hayal olduğu görüşünü dillendiriyor.

Türkiye ekonomisinin her tür şoka hazırlıksız yakalandığını belirten Yeniçağ Gazetesi yazarı, ekonomist Evren Devrim Zelyut, şoklar atlatılsa dahi ekonominin kendisinin beklenen ve istenen şekilde onaramadığına dikkat çekiyor.

Bu duruma örnek olarak 2018 yılında yaşanan Brunson krizinin doları 7.21 TL seviyesine kadar yükseltmesini gösteren Zelyut, "Zaman içinde kurun gerilemesine bağlı olarak firmalar üretim faaliyetlerine dönebildi, kârlar azalsa da üretim devam etti. Ancak hane halkları firmalar kadar şanslı olamadı. Zira işsizlik ve fiyat artışları yapıştığı noktalardan geri gelmedi. En şanslı olanlar, yaşanılan şoku, düşen bir gelir seviyesi ile atlatmaya çalıştı. Birçoğu ise işini kaybetti. Gelirler bir anda sıfıra düştü. Buna bağlı olarak milyonlarca kişi 'açlık sınırı' altında yaşamaya başladı" yorumunu yapıyor.

Ülkede 20 milyon kişinin sağlıklı beslenme koşullarından uzak olduğuna işaret eden Zelyut, yazısını şu satırlarla sürdürüyor:

"Her şoktan sonra oluşan durumu 'Yeni Normal' diye anlatanlar şimdi yaşadığımız 'Pandemi' süreci sonrası için de aynı tabiri kullanmaya başladılar. Ancak ekonominin 2012 ya da 2013 yıllarındaki duruma dönmesini beklemek, sadece boş bir hayal.

Çünkü ne kur ne politik tansiyon eskisi gibi düşük, hatta en küçük bir geri adım atmaya dahi niyetli görülmüyor. Bu da dönüp dış girdi maliyetleri ile ülkeyi vurmaya devam ediyor.

Pandemi sonrası 'Yeni Normal' özellikle hane halkının canını yakacak. Gerekçelerimiz ise şöyle:

1-Bazı firmalar faaliyetlerini daha az personel ile yürütebileceklerini keşfettiler. Bu durum firmalarda ücretsiz izine gönderilen personelin geri çağırılmasına engel oluşturacak. Yani işten çıkarma yasağı kalktığında işsizlik artacak.

2-Pandemi sonrası firmalarda, personel sayısı eski mevcuda ulaşsa da, satışlardaki yavaşlama ya da işsizlikteki artış gibi nedenler, üreticiler tarafından bir koz gibi kullanıp, ücretlerde kesintiye gidilecek. Bunun en somut örneğini bir devlet kurumu olan THY'de gördük. Ya da en iyi ihtimalle ücretler zam görmeyecek.

3-Hükümetin göçmen politikası hane halklarının aleyhine çalışacak. Sınırları kevgire dönmüş Türkiye'ye, Pakistan, Afganistan, Suriye ve Afrika'dan binlerce insan akmaya devam edecek."

Yazının kaynağına buradan ulaşabilirsiniz