Tiny Url
http://tinyurl.com/ybsgzvcn
Eyl 09 2018

'Enflasyonun 4 ana sebebi var'

Döviz kurundaki aşırı yükseliş fahiş zamlar olarak vatandaşa yansırken, ekonomik göstergelerdeki bozulmanın önümüzdeki dönemlerde de sürmesi bekleniyor.

Sözcü Gazetesi ekonomi yazarı Ege Cansen, döviz fiyatlarının beklenmedik bir şekilde kısa sürede çok hızlı yükselmesinin kör-topal sürdürülen makro dengeleri kökünden sarstığını belirtiyor ve önümüzdeki aylarda ekonomiye istikrarsızlık ve kararsızlığın hakim olacağı öngörüsünde bulunuyor.

Ekonomiye yön verenlerin alacakları kararlarla mekanizmanın bir kısır döngü yaratmasına meydan vermemesi gerektiğine işaret eden Cansen, şimdi hayati konunun enflasyonu dizginlemek olduğuna dikkat çekiyor.

Enflasyonun netice itibariyle “parasal bir olgu” olduğuna değinen Cansen, yükselişinin 20'ye yakın nedeni olduğunu belirtiyor ve ekliyor:

"Bu sebeplerin bir kısmı aynı anda ortaya çıkabilir ve dört ana başlık altında toplanabilir.

1. Parasal (mesela varlık fiyatları balonu yaratan aşırı genişlemeci veya ulusal paranın değerlenmesine izin veren “yüksek faiz-düşük kur” politikası)

2. Mali (sosyal transferleri açık bütçeyle yapmak gibi hatalı maliye politikası)

3. İktisadi (sürekli dış borçlanma) gibi kök sebeplerle ortaya çıkabilir.

4. Sebep ise bizatihi enflasyonun kendisidir. Yani enflasyon kısa sürede karantinaya alınamazsa “yapışkan/yapısal” bir hale dönüşebilir."

Enflasyonun hiper hale gelmesi durumunda günümüzdeki Venezuela veya Zimbabve ekonomilerinin hali gibi baş etmesi çok güç bir tablo çıkabileceği uyarısında bulunan Cansen, herkesin gelir ve fiyatları arttırma çabasında olduğunu bunun da enflasyonu kötüleştirdiğini ifade ediyor.

Bu durumu, "Bir ülkede “Toplumsal Ekonomik Sözleşme”nin bozulması" olarak tanımlayan Cansen, eleştirilerini şöyle sürdürüyor:

"Biz Türkiye'de bu “kedinin kuyruğunu kovalama” sürecini birkaç defa yaşadık. Başlamış gibi duran bu sürecin hızlanmaması için, ekonominin bir “çıpa” ya bağlanması gerekir. Bu çıpa da Türkiye için dolar veya tercihen Euro olabilir. Türkiye'nin elinde bir çıpa olmaya yetecek kadar döviz yoktur. İlk yapılması gereken şey (IMF'ye gitme pahasına olsa bile) yeterli bir miktar döviz bulmaktır."

Yazının tamamını buradan okuyabilirsiniz