İbrahim Kahveci: Piyasalarda yaptırım yetkisi kimde?

Türkiye ekonomisiyle ilgili AKP iktidarından yapılan açıklamalar, verilen vaatler ekonomistleri tatmin etmiyor. Ekonomi uzmanları kaygılı. 

Karar gazetesi yazarı İbrahim Kahveci, bugünkü AKP'e iktidarına yakın gazetelerin attığı manşetleri hatırlatıyor.

Kahveci, "Cumhurbaşkanlığı 2019 değerlendirme toplantısının ardından atılan manşet: “2020 şahlanış yılı olacak” Gerçi Ağustos 2018’de de “Şahlanışın ilk 100 günü” manşetini atmışlardı. Bakan Berat Albayrak 2020 yılı için oldukça iyimser bir tablo çizeli çok olmadı. Herkes uçacağımızı biliyor ve koltuklarda öylece bekliyorlar. Ha bugün uçtuk, ha yarın...Mesele sadece küçük bir zaman sapması" diyor. 

"Uçacağız, bizi kimse tutamaz, Almanya bile bizi kıskanıyor, İngilizler zaten bize hasta, Amerika, Trump ile dostluğumuzu kaldıramıyor. Trump iyi, bürokrasisi kötü gibi..." değerlendirmesi yapan İbrahim Kahveci, devam ediyor: 

"Bütün bunlar siyasetin Halk nezdinde söylem ve karşılıkları. Ama maalesef ekonomi dünyası gerçeklerle yüzleşmek zorunda. Bakınız borsanın yükselmeye, faizlerin de hızla düşmeye başladığı ve kendimizin oluşturduğu bu yalancı baharda yabancı yatırımcılar ne yapmışlar?

01 Ekim 2019 - 17 Ocak 2020 arası; Hisse senetlerinde net 91,8 milyon dolarlık SATIŞ. Devlet İç Borçlanma Senetlerinde (DİBS) net 1 milyar 497,5 milyon dolarlık SATIŞ. Yani yabancı yatırımcılar bizim şahlanışımıza, uçmamıza, baharımıza inanmamışlar ve fırsatı KAÇIŞ olarak değerlendirmişler."

Bu hatırlatmadan sonra Kahveci "piyasalarda yaptırım yetkisi kimde? SPK’mı yoksa BİST’mi?" diye soruyor ve buna yanıt olarak şunları yazıyor: 

"Oldukça karmaşık olan bir durum. Lakin gözüme çarpan bir çarpıklık var. SPK işlemler dahil piyasayı düzenleme ve denetleme yetkisine sahiptir. BİST’in böyle bir yetkisi bildiğim kadarı ile yoktur (Sonradan verilmedi ise...)

BIST, hisse işlemlerini düzenliyor. Gruplara ayırıyor veya işlem durumuna göre kısıtlama getirebiliyor.

10 kat 20 kat ve de çok hızla yükselen hisselere bir işlem kısıtlaması gelmezken, bir de bakıyorsunuz çok daha sınırlı hareket eden hisselere işlem sınırlaması gelebiliyor. Ama asıl sorun şu: BIST yönetimi yatırımcı işlemlerini kısıtlayabilir mi? Kişi bazında kısıtlama ve sınırlama getirebilir mi? 

Ya da şöyle de soralım: SPK’nın yetkilerini BİST kullanabilir mi? Hisse işlemine yönelik sınırlamalar elbette gelir ama yatırımcı sınırlama yetkisi BIST’e ne zaman geçti?

BIST’in sınırlayıcı kararlarında objektifliği SPK tarafından da iyice incelenmesi gerekmektedir. Hele hele bireysel yatırımcı kısıtlaması çok daha önemli olsa gerekir. Aksi halde iş mafya-polis iş biriliği olarak hatırlanan 30’lu yıllara bizi geri götürebilir. Mafyanın önünü temizleyen polis teşkilatını filmlerden hatırlarsınız dimi..."