Patates ve soğan krizi: ‘Para yok, üretici alternatife yöneldi’

Patates ve soğan ekim alanlarının daralması, soğan ve patateste rekolte düşüşlerine neden olurken fiyatları da artırdı. Pazarda soğan 5, patates ise 4 liradan satılırken, yeni zam riskine karşı önlemler alınıyor.

Dünya gazetesinde yer alan habere göre, soğanın kilosu pazarda 5 liraya kadar çıkarken patates fiyatı ise üreticide 1.70-1.90 TL arasında, pazarda ise kilosu 4 lirayı buluyor. Soğanda fiyat artışının diğer bir nedeninin ise küf hastalığı olduğunu kaydeden yetkililer, patates ve soğanda fiyat artışının süreceği görüşünü dile getiriyorlar.

Ödemiş’in coğrafi işaretli ürünü patateste ise kış dönemi söküm günleri yaklaştı. Ödemiş Ticaret Borsası Başkanı A. Latif Aka, üreticinin geçen yıl düşük oluşan fiyatların etkisinden kurtulamadığını ve ekim alanlarında azalma meydana geldiğini vurguluyor.

Aka, şöyle devam ediyor:

“Bu yıl rekolte ve verimin düşük olduğunu gözlemliyoruz. Bunun sebebi de geçen yıla göre biraz daha az patates ekimi yapılması. Mazot, gübre ve tohum başta olmak üzere girdi maliyetlerinin yüksek olması üreticinin belini büküyor. Bir torba gübre 70 liradan 140 liraya yükseldi.”

Döviz kurlarından dolayı yükselen fiyatların son dönemde bir miktar indiğini ifade eden Aka, “Şu anki fiyatlar 1.70-1.90 TL arasında. Ancak asıl sökümler 10 gün sonra başlayacak. Üretici ihracatın da başlamasıyla fiyatların 1.90’ın üzerine çıkacağını düşünüyor. Bu anlamda fiyatlarda ve piyasada olumlu bir beklenti var. İhracatta artış yaşanırsa patates fiyatlarında olağanüstü yükseliş olabilir. Özellikle geçen sezonla kıyaslandığında ürünleri olumsuz yönde etkileyecek bir durum yok, kalite iyi” diyor.

Ödemiş patatesinin kritik bir ürün olduğunu söyleyen Aka, “Kasım-mart arasındaki 5 aylık kış sezonunda üreticinin paraya ihtiyacı varsa, kasım ayının ortasında ürünü kazmaya başlıyor. Borcu olmayanlar da ürünü tarlada bekletip, fiyatlar iyi seviyelere geldiğinde satıyor. Patates Meslek Komitesi’nden aldığımız bilgilere göre ‘Geçen yıl patates çok fazla para etmedi, bu yıl başka bir ürün ekmeliyim’ diyenlerin sayısında artış var. O yüzden ekim alanlarında azalma oldu” şeklinde konuştu.

Kötü hava şartlarının patatese olumsuz etki yaptığına da değinen Aka, sözlerini şöyle sürdürüyor:

“Hava sıcaklığı eksileri gördüğü zaman don tehlikesi başlıyor. Bu da patatesin bozulmasına neden oluyor. Bazı üreticiler geçen yıllarda olduğu gibi bu yıl da tarlalarını elyafla kapatacak. Elyaf, ek maliyet anlamına geliyor. Bunun yanında kapatma işlemi yanlış zamanda yapılırsa patateslerde insan sağlığı için zararlı olan çimlenme meydana gelebiliyor. Üreticilerin dikkatli davranmalarında fayda var.”

Soğan fiyatının küf hastalığı nedeniyle bir anda artış gösterdiğini dile getiren Antalya Ticaret Borsası Başkanı Ali Çandır, şunları kaydediyor:

“Ancak fiyatlar şimdi durağan seyrediyor. Şunu ayırt etmek lazım; soğandaki fiyat artışının nedeni stokçuluk değil, piyasaya arz etmek üzere depolarda bekleyen soğanın küf hastalığı nedeniyle zarar görmesi, çürüğe ayrılması. Soğan fiyatının yükselmesi tüketicinin yanı sıra komisyoncuları da olumsuz etkiledi. Bugün halden 3.5 liraya çıkan soğan, üzerine masraflar eklendikten sonra tüketiciye 4-5 liraya ulaşıyor. Soğan fiyatının bir süre daha 4-5 lira fiyat aralığında devam edeceği belirtiliyor. Ocak-şubat aylarında fiyatın biraz daha yükseleceği tahmin ediliyor. Nisan ayında ise Adana’da sökümün yapılmasıyla, yani yeni hasatla birlikte soğanın ateşinin söneceğini düşünüyoruz.”


Haberin tamamına buradan ulaşabilirsiniz.