Eyl 15 2019

Çiftçi üretemiyor, pazarcı satamıyor

Ekonomik kriz her sektörü olduğu gibi üretimi de pazarı da olumsuz etkilemeye devam ediyor. Son 20 yılın en zorlu dönemini yaşadıklarını dile getiren Siirt’in tek sabit semt pazarcıları, masrafların artması ve alım gücünün düşmesinden yakınıyor, "Ne çiftçi üretiyor ne de biz satabiliyoruz" diyor. 

Türkiye’de devam eden ekonomik krizden mağdur olanların sayısı her geçen gün artıyor. Siirt'in tek sabit semt pazarındaki esnaflar, masrafların artması ve alım gücünün düşmesinden kaynaklı zor günler geçiriyor. Sattıkları sebze ve meyvelerden kar edemeyen esnafların kimi zaman aylık kazançlarının asgari ücrete bile denk gelmediğini söylüyor. 

Kente has olan ve  yaz aylarının vazgeçilmez meyvelerinden limon gibi ekşi olmasıyla tanınan ve kivi tadını andıran meşhur Cefan Kavunu'nun bu yıl artan maliyetler nedeniyle üretiminin azaldığını dile getiren pazar esnafından Raci Çelik, geçen haftalarda 1 TL’ye sattıkları kavunun bugünlerde 3 liraya çıktığını söyledi. 20 yıldır pazarcılık yaptığını belirten Çelik, son iki haftadır işlerin kötüye gittiğini söyledi. Kavun üretiminin bu yıl az olması nedeniyle fiyatların arttığına dikkat çeken Çelik, "Çiftçi üretemez hale geldi. Maliyetler arttıkça biz de zarar ediyoruz" dedi. 

Günlük masraflarının arttığını ve ne satacaklarını kimi zaman bilemediklerini ifade eden Çelik, "İnsanlarda para kalmamış. Alım düştü. Nedeni ekonomik krizdir. Fiyatı artan bir şeyi kim ne yapsın? Ucuz olsun ki insanlar alabilsin. Çiftçi üretebilsin, biz de satış yapabilelim ki para kazanalım" diyerek, tepkisini dile getirdi. 

Pazarda domatesi herkes 1,5 TL'ye satarken, kendisi 1 TL'ye satış yaptığı için pazarcıların tepkisini çeken Kemal Topal, maliyetlerinin artmasından kaynaklı bu durumu protesto etmek için indirime gittiğini aktardı. Pazarda kar etmediklerini aktaran Topal, şöyle dedi:

“Kazanmıyoruz, çünkü maliyetler artmış. Her şeye zam geliyor. Kar etmem için benim de zam yapmam lazım. Ama zam yaparsam kim alacak bu malı? Günde ancak 50-60 TL kazanıyorum. Hesap edin bir ayda asgari ücret bile etmiyor."

Meyve satıcısı bir başka 30 yıllık pazarcı Kamuran Koç, “Geçinemiyoruz. İnsanlarda para kalmamış. Biz ürünü bedava gibi satsak da boştur. Pazarda kimse yok. Bu ürünü kime satacağız” dedi.

Yurttaşların alım gücünün düştüğünü dile getiren Koç, "Kriz devam ediyor ve krizin en büyüğünü biz yaşıyoruz. Büyük metropollerde durum zordur ama Siirt gibi illerde işsizliğin çok olduğu kentlerde ise kriz daha büyüktür” şeklinde konuştu. 

Batı illerinde yaklaşık 22 yıl çalıştığını söyleyen Osman Yılmaz adlı pazarcı da, şimdiki krizin 22 yıllık çalışma yaşamında gördüğü en büyük kriz olduğunu söyledi.

Getirdikleri ürünleri satamadıklarından dolayı çürüdüğünü aktaran Yılmaz, "Mallar çürümesin ve ziyan olmasın diye kimi zaman ya dağıtıyoruz ya da evimize götürüyoruz. Çocuklarımız bile artık satamadığımızı anladıkları için bu kadar çok malı eve getirmeyin demeye başladılar. Tezgahta uzun süre kalan ürünleri de kimse almıyor” diyerek, yaşadıkları zorluklara dikkat çekti. (Mezopotamya Ajansı)