Kas 27 2017

Enerji merkezi olma hayalleri suya mı düştü?


Birkaç yıl öncesine kadar petrol ve doğalgaz geçiş hatlarıyla küresel enerji merkezi olma hayalinde olan ve hatta Ceyhan’da Rotterdam’a alternatif  bir enerji borsası kurmayı hedefleyen Türkiye, Ortadoğu cephesindeki gelişmelerle kabusa mı uyandı? 

Türkiye’ye piyasa şartlarının altında bir fiyatla petrol temin eden Kürdistan Bölgesi’nin bağımsızlık referandumunun ardından kaybettiği petrol sahaları; gerilim sırasında Türkiye’nin Barzani’ye karşı kullandığı gayrı diplomatik üslup ve Ceyhan’a akan Kerkük petrolünün Bağdat yönetimi tarafından İran’a yönlendirilmek istenmesi...

Tüm bunlar yetmezmiş gibi Mısır ve İsraille bir türlü yerine oturtulamayan politik ilişkiler nedeniyle Akdeniz’de keşfedilen dünyanın en büyük gaz rezervlerinden birinin Avrupa’ya ulaşım güzergahını Yunanistan’a kaptırma tehlikesi.

Ve tabii Rusya’ya uygulanan ABD ambargosu nedeniyle iptal olma tehlikesi beliren Rus Akımı Projesi.

Soçi’deki Türk-Rus İran zirvesinin ardından Türkiye dış politikada 'kazanan' rolünü benimserken, Hürriyet Gazetesi yazarı Erdal Sağlam enerji alanındaki kayıplara dikkat çekiyor. Sağlam Kuzey Irak’ta petrol üretiminde Türk şirketlerin payı da olduğunu belirterek şöyle diyor:

‘K. Irak referandum sürecini değerlendiren enerji kaynakları, “Türkiye’nin haklı olarak bu referanduma karşı çıktığını ancak verilen tepkinin abartıldığını ve enerji arz güvenliği açısından olumsuz gelişmelere neden olduğu” görüşündeler…Irak merkezi yönetiminin Kerkük’e hâkim olduktan sonra yaptığı ilk açıklamanın Ceyhan’a aktarılan petrolü, İran’a yeni bir boru hattıyla aktarmak olduğunu hatırlatan uzmanlar, Türkiye’nin bölgeden gelen petrolü kaybetme tehlikesi yaşadığını söylüyorlar.’

Yazar, Doğu Akdeniz Gazı’nın da Kıbrıs üzerinden denizaltı boru hatlarıyla Yunanistan’a gönderilme ihtimalinin güçlendiği söylüyor.

Buna gerekçe olarak da geçen hafta Kıbrıs Rum kesiminde Mısır, Yunanistan ve Kıbrıs Rum kesimi liderlerinin bir araya gelerek yaptığı anlaşmayı gösteriyor.

Sağlam, bu gelişmedeki en önemli etkenlerden birinin Mısır’la yaşanan  siyasi kriz olduğu düşüncesinde. AKP ile Mısır yönetimi arasındaki gerilim Abdülfettah el Sisi’nin iktidardaki Müslüman Kardeşler yönetimini devirdiği 2013 yılından bu yana tırmanıyor. Mısır, geçen hafta Türkiye’ye çalışan 29 casusu tutukladığını açıklamıştı.