'Üretici maliyet baskısı altında eziliyor: Kim stokçu, kim fırsatçı?'

Enflasyon, eylül ayında aylık yüzde 6.30 artarken, yıllık bazda artış yüzde 24.52 oldu, üretici fiyat artışı yüzde 46'yı aştı. Gıda maddeleri ise yüzde 30'dan yüzde 100'e ve hatta bazı ürünlerde iki katına kadar yükseldi.

Zamlardan akaryakıt, doğalgaz ve elektrik fiyatları da nasibini aldı. Karar yazarı İbrahim Kahveci; son zamanlarda yapılan zamları, enflasyon artışını değerlendirdiği yazısında zam haberlerinin, haber ajansları tarafından duyurulmadığını kaleme aldı.

İbrahim Kahveci, 'Zam Ruslardan, duyuru İngilizlerden, ödemesi Türklerden' başlıklı yazısında konutlarda kullanılan elektrik ve doğalgaza yüzde 9, sanayici için ise yüzde 18 oranında zam yapıldığını hatırlatıyor.

Devletin haber ajansı Anadolu Ajansı'nın elektrik ve doğalgaz zamlarını abonelerine servis etmediğine işaret eden Kahveci, "Anadolu Ajansının (AA) 01/10/2018 tarihli tek elektrik-doğalgaz zam haberi, KKTC’de zamların protesto edilişi olmuş. Göstericiler 'akaryakıt zammı', 'elektrik zammı', 'gıda zammı' ve 'maaşlar eridi' yazılı dövizler taşıyarak hükümeti protesto etmişler.  Meğerse Türkiye’de böyle bir zam olmamış" diyor.

Kahveci, 'Zam Ruslardan, duyuru İngilizlerden, ödemesi Türklerden' başlığını ise şu şekilde açıklıyor yazısında:

"Biz elektrik üretiminin önemli bir bölümünü doğalgaz santrallerinden karşılıyoruz. Doğalgazı da yurtdışından ve de büyük kısmını Ruslardan satın alıyoruz. O halde ülkemizde yaşanan doğalgaz zammını Ruslar yapmış olmalı. 

Hatta doğalgaz zammına bağlı olarak elektrik zammını da... Zaten öyle olmalı ki, doğalgaz ve elektrik zammını açıklayan kurum da İngiliz Reuters haber ajansı oldu.  Rusların zammını, İngilizler açıkladı. 

Tam bir şer güç operasyonu. Fatura ise bize, yani bu ülke vatandaşları olan Türk halkına çıktı. Artık ay sonları gelecek olan elektrik ve doğalgaz faturası daha yüksek olacak. Ama bunu İngiliz haber ajansı söylüyor. Yerli ve milli haber ajansları, medya kuruluşları, TV’ler söylemiyor."

Ardından şu soruyu yöneltiyor: "Zamlar saklanıyor mu?" Benzer durumun akaryakıt zamlarında da yaşandığına dikkat çeken yazar, "Hani seçim öncesi benzin ve mazot zamları yapılmayacak, ÖTV’den indirilecek demişlerdi ya. Hatta Kurban Bayramı sonrası bir kerecik zam yapmışlardı ya. Meğerse akaryakıt zamları da devam ediyormuş" diyor ve şöyle devam ediyor:

"TÜİK’in enflasyon verisindeki fiyat listesine göre benzin fiyatı Eylül ayında 6.59 TL’den 6.94 TL’ye çoktan zamlanmış bile. Mazot fiyatı da 6.03 TL’den 6.35 TL’ye çoktan artırılmış. 

Eylül ayı başında akaryakıtta sadece bir zam haberi açıklanıyor. Onda da 'zam pompa fiyatına yansımayacak, ÖTV’den indirilecek' diye ekleme yapılıyor. Oysa zamlar devam etmiş ve pompa fiyatlarına da çoktan yansımış. Eylül ayında pompa fiyatı olarak benzine %5.16, mazota %5.38 ve LPG’ye %6.41 zam yapılmış bile. "

"Raflarda fiyatlar yüzde 24.5 artıyor. Ama üretimde maliyetler yüzde 46.1 artıyor" diyen Karar yazarı, "Acaba raf fiyatına yansıtılmayan bu büyük maliyet artışında kim nasıl fırsatçılık yapıyor?" diye ekliyor:

"Ortada çok ciddi bir bilgi sorunu var. Elektrik-doğalgaz gibi birçok temel girdi ürünleri zamlanmış üretici, zaten maliyet artışını raflara yansıtmamış durumda. Hatta şöyle ifade edelim: Yüksek maliyetle mal stoklayarak, daha düşük satış fiyat artışı ile mal satmak için kim, nasıl ve ne maksatla zararına stokçuluk yapmak ister? Şu sıralar ortalıkta bir hain dolaşıyor. Bu hainin adı da fırsatçı ve stokçu?

Ama devletin resmi rakamları ortada bir fırsatçı ve stokçu olduğunu söylemiyor. Resmi veriler maliyet baskısı altında ezilen, perişan olan bir üretici kesime işaret ediyor. Sahi kim stokçu, kim fırsatçı? Ya da kim ülkesi adına zararına üretim yaparak ayakta durmaya çalışıyor?"