Açıklanan kayyım borçları 3 milyar 500 bini aştı: Amaç HDP’li belediyeleri çalıştırmamak mı?

31 Mart seçimleri sonrası kayyımlardan devralınan HDP’li belediyelerde, şimdiye kadar açıklanan borç 3 milyar 500 bini aştı. Bazı belediyeler ise henüz borçlarını açıklamadı. Önümüzdeki dört yılda belediyeler bir yandan bu borçları ödemeye çalışırken, bir yandan kaybettikleri menkul ve gayrimenkullerin eksikliğine rağmen vatandaşa hizmet vermeye çalışacak.

HDP’li belediyeler arasında rekor borç Van Büyükşehir Belediyesi’nde. Van’ın HDP’li Büyükşehir Belediyesi Meclis Başkan Vekili Cahit Bozbay, kayyım yönetiminin belediyeyi 1 milyar 24 milyon'u aşkın borçla devrettiğini söyledi. Bozbay’ın Ahval’e verdiği bilgiye göre, bu borçların 365 milyonu aşkın kısmı su idaresi olan VASKİ’ye ait. Kayyım öncesi kendi yönetimlerinin sürekli İçişleri Bakanlığı müfettişlerince denetlendiğini anlatan Bozbay, kayyıma ise kimsenin hesap sormadığını söyledi. Van Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkanı Bedia Özgökçe Ertan ise, borçları ödemek için bütçe dengesini esas alan çalışmalar yapmak zorunda olduklarını belirtti. Hem gelir hem gider açısından bunun şart olduğunu söyleyen Ertan, asgari zorunlu hizmetleri aksatmayacaklarını vurgulayarak “Bir öncelik sıralaması yapacağız” dedi.

Kayyımdan devralınan bir başka belediye ise Derik Belediyesi. HDP’nin 15 milyon borçla devraldığı belediyenin kasasında şu anda sadece 200 bin TL var. Ancak bu miktar da, belediyenin borcu nedeniyle bloke edilmiş durumda, yani aslında hiç parası yok. İçinde bulundukları durumu “Şu anda belediyemizin kasasında nikah kıymak için, cüzdan alacak para bile yok” diyen Derik Belediye Eşbaşkanı Mülkiye Esmez, kayyım döneminde pek çok rüşvet ve yolsuzluğun belgesine de ulaştıklarını söyledi.

Diyarbakır’ın merkez ilçelerinden Yenişehir Belediyesi kayyumu Serdar Kartal, çektiği 28 milyon lira kredi ve 27 milyon liralık ihalelerin yanı sıra belediyeye 83 milyon lira borç bıraktı. Yeni seçilen Belediye Eşbaşkanı Belgin Diken, bütün paralar devletin diğer kurumlarına harcandığını anlattı. Bazı örnekler veren Diken, “7 milyon liralık harcama Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı’na, Hamidiye Külliyesi’nin açılışına toplamda 3 milyon, AKP’nin seçim propagandası için sadece reklam ve organizasyon giderleri için 669 bin ve duyurular için 105 bin ve emniyet araç kiraları için 34 bin 500 lira harcanmış” dedi.

Yenişehir kayyımının İller Bankası’ndan “yapım işleri” adı altında 25 milyon 520 bin lira, Ziraat Bankası’ndan ise “yatırım ve cari giderler” adı altında 3 milyon lira kredi aldığını da tespit ettiklerini söyleyen Diken; 16 ayrı ihaleye de 27 milyon 587 bin harcandığına dair tespitler yaptıklarını kaydetti. Kayyımın devlet kurumlarına yaptığı hibelerden nasibini alanlardan biri de 7. Kolordu Komutanlığı. 44 bin 561 bin liralık mobilya Sur kayyımı tarafından alınıp, komutanlığa hibe edilmiş.

Şırnak’ın Silopi ilçesinde ise kayyımların giderayak yaptıkları borç 133 milyon 453 bin TL. Belediye Eşbaşkanı Süleyman Şavluk, devraldıkları belediye kasasında bulunan miktarın ise 11 milyon TL olduğunu belirtti. Silopi’de belediyeye ait pek çok arsa ve taşınmaz da, devletin farklı kurumlarına verilmiş durumda.

Yüksekova Belediyesi’ne atanan kayyım ise, arkasında 680 milyon gibi rekor bir borç bıraktı. HDP’li eşbaşkanlar İrfan Sarı, “15 Nisan'da devraldığımız belediyede yaşanan gasp çok büyük. Kanalizasyon, içme suyu diye projelerinin karşılığında alınmış kredilerin tamamının karşılığı 680 milyon TL.  İller Bankası’ndan gelen paranın kesilmesi için özel bir madde de konulmuş” dedi. Bu, belediyenin İller Bankası'ndan gelecek parayı kullanamayacağı anlamına geliyor.

İdil

Şırnak’ın bir diğer ilçesi İdil’de ise kayyımın bıraktığı borç 46 milyon TL. İdil Belediye Eşbaşkanı Songül Erden borç kalemleri hakkında şunları söyledi: “14 milyon 734 bin 74 TL ihale borçları, İller bankasına olan borç 33 milyon 597 bin 284 TL’dir. 80 bin TL bunun dışında esnafa borç var. İçme suyu kanalizasyon borcu bir milyon 495 bin TL’dir. Tüm borcumuzu hem belediyeye hem de kentin işlek noktalarına asacağız. Halkımız belediyede olan bitenden haberdar olacak.”

Erden ayrıca kayyım döneminde İdil’de hiçbir belediye çalışmasının yapılmadığına da dikkat çekti ve “Düşünün bu belediyeye ait hizmet için mevcut 36 araç var ancak bunlardan bir tanesi dahi kullanılabilir değil. Tek çalışır aracımız da Şırnak İl Emniyet Müdürlüğü’ne hibe edilmiş” dedi.

Cizre

220 milyon TL borçla yerini seçilmişlere devreden Cizre kayyımı ise, giderayak bütün alışverişini yapıp da gitmiş. Kaymakamlıktaki makam odasının mobilyası, temizlik ve kırtasiye malzemesinin yanı sıra İlçe Jandarma Komutanlığı'ndaki berber dükkânının malzemelerini de satın aldırtan kayyım, kasada sadece 20 bin TL bırakmış.

Belediyenin hizmet binasının yanı sıra kullanılan iki yolu ve Cumhuriyet Meydanı'nın da aralarında bulunduğu 12 belediye taşınmazını devreden kayyım, bu devirleri seçimden dört ay önce gerçekleştirmiş.

Mardin Büyükşehir Belediyesi de astronomik borçla devralınan belediyelerden. 406 milyon borç devralan HDP’li Eşbaşkan Ahmet Türk, “Öyle bir belediye bırakılmış ki; hiçbir iş yapmayalım, halkın tepkisini alalım diye böyle bir şey yapılmış. Bu halka yazıktır” dedi. Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’dan bu konuyla ilgili randevu isteyeceğini söyleyen Türk, uygulamanın kabul edilemez olduğunu vurguladı.

Borç devralan bir başka HDP belediyesi ise Batman. 307 milyonu aşkın borcu olan belediye, bu borcu iki buçuk yıl gibi bir sürede yapmış. Sayıştay R,naporları ile belgelere yansıyan borcun 131 milyon TL olduğu tahmin ediliyordu, ancak 31 Mart seçimlerinde seçilen HDP’li Eşbaşkanlar Songül Korkmaz ve Mehmet Demir’in görevi devralmasıyla gerçek borç rakamları da ortaya çıktı. Kayyum, iki buçuk yıllık süre içinde Batman Belediyesi’ni toplamda 240 milyon borçlandırarak belediyenin toplam borcunu 307 milyon 328 bin 305 TL'ye çıkardı.

Kars

Daha önce MHP tarafından yönetilen, 31 Mart sonrası HDP’nin yerel iktidarı elde ettiği Kars’ta da durum farklı değil. Kars Belediye Eşbaşkanı Ayhan Bilgen; devraldıkları belediyenin toplam borcunun 338 milyon 300 bin TL olduğunu, ayrıca belediyenin 102 aracının 39’unun arızalı ve yedisinin ise hacizli durumda kendilerine bırakıldığını açıkladı. Bilgen bu yüzden Kars halkına çağrı yaparak, hizmetlerin eksiksiz yürütülmesi için “Su ve emlak vergisi borçlanın tahsil edilmesi konusunda duyarlılık bekliyoruz” dedi.