Şub 21 2018

‘36 milyar liraya ulaşan ‘davetli ihale’ dört şirkete parsellendi’

AKP iktidarı döneminde en çok büyüme gösteren sektörlerin başında inşaat geliyor. İnşaat sektöründeki büyümede ise AKP sonrası büyüyen belirli firmalar oldu.

Pek çok önemli ihale belirli firmalar arasında pay ediliyor. Yol, havaalanı, hastaneler, kamu binaları, enerji santralleri ve hatta nükleer santraller.

Son dönemde ise ‘davetli ihale’ yöntemi tartışma konusu...

Bunu konunun üzerinde en çok duran isim ise Cumhuriyet yazarı Çiğdem Toker. 

Piyasadaki söylenişiyle “21/b”, açık olmayan, pazarlıklı ihale yöntemi bu. Kanun bu yetkiyi, ihaleci kamu kuruluşuna afetlerde, can veya mal kayıplı büyük olaylarda zamandan kazanılsın diye veriyor ancak son üç yıldır farklı şekilde uygulanıp yaygınlaşmış vaziyette.

Karayolları, Adalet Bakanlığı ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı bu yönteme sıkça başvuran devlet kurumlarından.

“Onlar bu yöntemden vazgeçmeyince de hem bütçeden aktarılacak kaynaklar artıyor, hem de sorular” diyor Toker. 

Mehmet Cengiz

Kamu idarelerinin 2017 yılında bu yöntemle yaptığı ihalelerin yaklaşık 36 milyar liralık bir büyüklüğe ulaştığını söyleyen Toker, en büyük pastanın ise Cumhurbaşkanı Erdoğan’a yakın Cengiz İnşaat’a ait olduğunu belirtiyor ve Karayolları ile TCDD’den aldığı dört davet işinin toplam büyüklüğünün 2.8 milyar TL’ye ulaştığını ifade ediyor.

Bu projeler şöyle  sıralanıyor:

  • 792.9 milyon TL – T26’nın açılmamış kısmıyla YHT hattına bağlanması (İçtaş ile) 
  • 891.6 milyon TL – Bandırma-Bursa- Ayama-Osmaneli demiryolu 
  • 607.3 milyon TL – Kastamonu - Çankırı yolu 
  • 527.4 milyon TL – Trabzon- Aşkale Köstere Deresi 

Toker, ‘davetli ihale’ pastasından tek yararlananın Cengiz İnşaat olmadığını, 3. havalimanını yapan İGA A.Ş’yi oluşturan - Limak dışındaki Mapa, Kolin ve Kalyon’un da yer aldığını aktarıyor:

  • Cengiz İnşaat - 2 milyar 819 milyon 
  • Kolin İnşaat - 2 milyar 121 milyon 
  • Mapa İnşaat - 1 milyar 26 milyon 
  • Kalyon İnşaat - 226 milyon TL. 

36 milyar liralık bir büyüklüğe ulaşan bu yöntemin altıda birini bu dört şirket yürütüyor. 

2017 yılı boyunca Karayolları ile TCDD’den 21/b yöntemiyle alınan ihale bedellerinin bütçe kaynakları açısından ciddi büyüklüklere ulaştığını söyleyen Toker, “Konunun sorunlu ve bol soru işaretli kısmını, bu yollara ihtiyacın olup olmaması değil, ihalelerinin halka duyurulmadan, ilan edilmeden kapalı kapılar ardında yapılması oluşturuyor” diyor.