Ara 29 2017

İran'da halk rejime karşı sokakta

İran'da ekonomik taleplerle başlayan protestolar ülke geneline yayıldı. Hükümet karşıtı protestolar ikinci gününde giderek büyüyor. 

Halk, kuzeyde Raşt, kuzeydoğuda Meşhed, batıda Kirmanşah, İsfahan ile Hamadan'da sokağa çıktı. Fars Haber Ajansı'na İranlı bir yetkili yaptığı açıklamada, Meşhed kentinde 52 kişinin gözaltına alındığını söyledi. Başkent Tahran'da da gözaltına alınanların olduğu ifade ediliyor.

Meşhed Devrim Konseyi'nin başında bulunan Hüseyin Haydari, gözaltıların nedeninin "sert sloganlar atılması" olduğunu açıkladı.

İran Cumhurbaşkanı Birinci Yardımcısı İshak Cihangir, 'ülkedeki bazı olayların ekonomik sorunlardan kaynaklandığını ancak anlaşıldığı kadarıyla arkasında başka şeylerin de olduğunu' ifade etti.

Gösterileri tetikleyen sebepler ise yükselen enflasyon, işsizlik ve yolsuzluk. Ekonomik gerekçelerle sokağa çıkan halkın tepkisi bir süre sonra hükümet politikalarına yönelik öfkeye dönüştü. Gösterilerde Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani ve hükümet aleyhine sloganlar atılıyor

BBC Türkçe'nin haberine göre İran'daki protestolar, 2009 yılından bu yana halkın yönetimle ilgili memnuniyetsizliklerini dile getirdiği en büyük gösteri.

Göstericilerin "Halk yalvarıyor, din adamları Allah gibi davranıyor" sloganları attığı söyleniyor. Ülkede güçlü din adamlarının yaşadığı Kum kentinde de gösteriler olduğu belirtiliyor. Hükümetin protesto gösterilerini yasaklamasına rağmen sosyal medyada halkın sokağa çıkması için çağrılar yapılıyor.

Sosyal medyada paylaşılan videolarda Kirmanşah'ta göstericiler ve güvenlik güçleri arasında çatışma yaşandığı görüldü. 

Gösteriler Perşembe günü Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani'nin artan fiyatları kontrol edemediği eleştirisiyle başladı. Bir haftada yumurtanın fiyatı iki kat arttı.

Hükümet karşıtı sloganların atıldığı protestolarda siyasi tutukluların serbest bırakılması ve polis şiddetine son verilmesi çağrıları da atıldı. 

Meşhed'de dış politikaya yönelik öfke "Hayatım Gazze için değil, Lübnan için değil, İran içindir" sloganlarıyla dile getirildi. Göstericiler hükümetin iç politika sorunları yerine dış politikaya ağırlık verdiği eleştirisini yapıyor.

HABERİN TAMAMI İÇİN TIKLAYIN

BBC Farsça Servisi'nden Kasra Naji'nin analizi:

Gösteriler İranlı yetkililer için de sürpriz oldu. Kendiliğinden başlayan gösteriler, İran Devrim Muhafızları Ordusu ile birçok istihbarat servisinin güçlü olduğu bir ülkede bu tip hükümet karşıtı gösteriler nadir yaşanır. 

Göstericiler yabancı ülkelerle ilişkileri protesto ediyor ama bunu tetikleyen ülke içindeki memnuniyetsizlik oldu. Zira giderek kötüye giden ekonomi, İran halkını vurdu. 

BBC Farsça'nın yaptığı bir araştırma, son 10 yılda İranlıların ortalama yüzde 15 yoksullaştığını ortaya koydu.

Birçokları kamu bütçesinin, Suriye, Yemen ve Irak'taki çatışmalar yerine kendi hayat şartlarının iyileştirilmesi için kullanılması gerektiğini düşünüyor. Bütçenin büyük bir kısmı da Şii İslam'ın dünya geneline yayılması amaçlı propaganda için kullanılıyor. 

Cumhurbaşkanı Ruhani karşıtlarının başlattığı gösteriler kısa sürede kontrolden çıkmış görünüyor, zira birçok şehirde halk sokaklara döküldü.

Sosyal medyaya yansıyan görüntüler ve paylaşımlar: