İşsizlik maaşı başvuruları 574 bin kişiye ulaştı

Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) nisan ayı verilerini açıkladı. Bu verilere göre; ocak-mart dönemini kapsayan üç aylık dönemde işsizlik maaşına başvuran kişi sayısı 574 bin oldu. Bu rakam ocak-şubat aylarında 429 bin kişiydi. Dolayısıyla mart ayında 145 bin kişi işsizlik maaşına başvurdu.

Ocak-mart döneminde işsizlik maaşını hak edenlerin sayısı ise 297 bin kişi oldu. Türkiye’de işsizlik maaşına hak kazanabilmenin koşulları bir hayli ağır. Öncelikle işçi adına son üç yıl içinde en az 600 gün sigorta primi ödenmiş olması gerekiyor. Bu primin son 120 gününün kesintisiz olması da bir diğer şart. İşsizlik maaşı alabilmek için işçinin, kendi kusuru olmaksızın işveren tarafından haksız bir nedenle işten çıkarılması gerekiyor. İşçi istifa eder ya da işveren tarafından haklı bir nedenle işten çıkarılırsa işsizlik maaşı alamıyor. Bu şartlar sonucu başvuranlardan ancak bütün bir bölümüne işsizlik maaşı ödeniyor.

İŞKUR verilerine göre kuruma kayıtlı işsiz sayısındaki artış da sürüyor. Geçen yılın nisan ayında kayıtlı işsiz sayısı 2 milyon 540 iken 2019 Nisan ayında bu sayı 4 milyon 38 bine yükseldi. İşsiz sayısı son bir yılda 1 milyon 498 bin kişilik artış gösterdi. Artış oranı ise yüzde 59 oldu. Kayıtlı işsizlerin yüzde 31,2’si genç işsizlerden oluştu.  

Nisan ayında İŞKUR aracılığıyla işe yerleştirilen kişi sayısı ise 122 bin kişi oldu. Bu kişilerin yüzde 68’i erkeklerden, yüzde 32’si ise kadınlardan oluştu. Nisan ayında İŞKUR aracılığıyla işe yerleşen kişi sayısı bir önceki aya göre yüzde 1,3 artış gösterdi.

2019 yılının ilk dört ayında ise 418 bin kişi işe yerleştirildi. İşe yerleştirmede bir önceki yılın ilk dört ayına kıyasla yüzde 25,1 artış görülüyor. Bu dönemde en fazla işe yerleştirme, satış danışmanı, güvenlik görevlisi ve turizm- otelcilik elemanı mesleklerinde gerçekleştirildi.

‘Açık iş’ olarak ifade edilen özel sektörün elaman talebi geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 3,6 oranında azalış göstererek 200 bin oldu. Ocak-nisan döneminde alınan açık iş sayısı da geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 14,1 oranında azaldı.

Öte yandan TOOB Üniversitesi bünyesindeki Sosyal Politikalar Araştırma Merkezi’nin (SPM) araştırmasına göre şubat döneminde işsizlik 0,2 puan artarak yüzde 14,9 olacak. SPM’nin tahminine göre şubatta tarım dışı işsizlik oranı da 0,3 puan artarak yüzde 17,1’ye yükselecek.

SPM Araştırmacısı Pınar Kaynak, işsizliğin 2008-2009 krizi sonrası zirve yapan oranlara çıkmasını beklediklerini ifade ederek, “2018 yılının üçüncü çeyreğinde kamu ve özel sektör yatırımları yüzde 4 küçülmüştür. Ocak döneminde ihracatın bir önceki döneme göre yüzde 3 oranında artmasıyla birlikte, ham madde ithalatı yüzde 6 oranında küçülmüştür. Diğer yandan sanayi üretim endeksi (SÜE) bir önceki döneme göre 1,1 puan azalmıştır. Tüm bu veriler ekonomide bir yavaşlamanın habercisi sayılabilir ve Şubat dönemi işgücü piyasalarına yansıması beklenmelidir” diye konuştu.

SPM çalışmasında TÜİK verilerindeki artışa dikkat çekilerek, “Dolayısıyla işsizlik oranlarındaki artış eğiliminin devam ettiği görülmektedir. İşsizliğin geldiği bu seviye son sekiz yılın en yüksek seviyesidir. Genel işsizlik oranı ve tarım dışı işsizlik oranında da Kasım 2012’den bu yana süregelen artış eğilimi devam etmektedir” değerlendirmesinde bulunuldu. Sanayideki yıllık istihdam kaybının 175 bin kişiye ulaştığına dikkat çekildi.