'Türkiye kadın işsizliğinde tam beş yıl geriye gitti, durum parlak değil' - Prof Seyfettin Gürsel

Ahval Genel Yayın Yönetmeni Yavuz Baydar konuğu Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM) Direktörü Prof. Seyfettin Gürsel ile birlikte Türkiye'de kadınların iş hayatındaki yeri ve kadın istihdamını konuştu. 

Sıcak Takip’te öne çıkan kısımlar özetle şöyle:

Yavuz Baydar: 8 Mart Dünya Kadınlar Günü vesilesiyle, kadınların toplumdaki yeri ve istihdamı her toplum için önemlidir. Son 7-8 yıldır yönetim performansının en zayıf noktalarından birinin kadın istihdamı olduğunu bundan önce yaptığımız programlarda belirtmiştin. Göstergelerin iyi olmadığını söylüyordun. Son durumu alalım. Nedir durum? 

Seyfettin Gürsel: Mart 2019 öncesi kadınların işgücü piyasasındaki yeri ilgili bir mülakat yapıyor olsaydık ve bana durum nedir diye sorsaydın, bir sürü şikayette bulunurdum eleştirim olurdu ama kadınlar çok güçlü bir şekilde iş dünyasına girmeye başladılar istihdamlarından çok ciddi bir artış var derdim. Fakat halen Avrupa’dan çok uzağız. Avrupa’da kadın istihdamının en düşük olduğu ülkelerden İtalya ve Yunanistan’da bile kadınların işgücüne katılım oranı yüzde 56-57 oranında. 2005’den bu yana esaslı bir gelişme kaydetmiştik. Bunda da genç kuşakların eğitim görmesi buna katkıda bulundu. Diyordum ki eğer böyle gidersek 20 yıl içinde Yunanistan ve İtalya'yı yakalarız. Fakat manzara değişti. Pandemi her şeyi altüst ettiği gibi işgücü piyasasını alt üst etti ve kadınları erkeklere göre daha fazla etkiledi. 

Mart 2019 çalışma hayatına katılımları açısından bir zirveydi yani pandamı öncesinde 9 Milyon 100 Bin kadın istihdamdaydı.  Bunların 1 Milyon 800 bini işsizdi toplarsan yakalık 11 Milyon dolaylarındaydı bu zirvemiz. Ocak 2020 dönemine geldiğimizde tam pandami öncesi istihdam 8 Milyon 800 Bine iniyor işsiz sayısı da 1 Milyon 640 bine düşüyor… Yani pandamı öncesinde kadınlarla ilgili sorunlar başlamıştı. Ekim 2018’de kadın işsizlik oranı yüzde 17,9 Ağustos 2019’a geldiğimizde de yüzde 21’e çıkmış bu hiç az rakamlar değil. Sonuçta Ocak 2020’ye geldiğimizde kadın işgücüne katılım oranı yüzde 35,2’den 33,2’ye düştü. Şimdi erkeklerde de bir düşüş var ama kadınlardaki gibi değil. 

Şimdi gelelim pandemiye; Nisan ayında istihdamda muazzam bir çöküş oluyor bunun nedenlerini herkes biliyor… ayrıntılara girmeden Kasım 2020’de 8 Milyon 300 Bin’e düştü 500 Bin istihdam azaldı. Peki işsizler? İşsizler daha da azaldı 1 Milyon 420 bin’e düştü.  Ne oluyor? Bunlar aslında buharlaşmıyorlar ama bu kadınlar iş aramaktan vazgeçti. 

 

Yavuz Baydar: Burada alt kategoriler var mı? Esas olarak hizmet sektöründe midirler? 

 Seyfettin Gürsel: Tabi büyük kısmı hizmet sektöründe. Şimdi pandemi döneminde kadınların işgücüne katılım oranı yüzde 30,3’e düştü yani 5 puan geriledi. 5 yıl geriye gittik demek. Erkeklere de kısaca değinmek istiyorum. Orada da durum toz pembe değil. Şöyle…

Kadın istihdamında vaziyet şu 9 Milyon 100 binden 8 Milyon 300 bine düşmüş durumda. Nerden baksan 800 bin kayıp var. Bu muazzam bir kayıp ve bununda kaç yıl içinde telafi edileceğini söylemek çok zor. Yoksulluk, işsizlik, eşitlik açısından aslında çok büyük bir gerileme var…

Dolayısıyla kadınların çalışma hayatındaki kazanımlarını büyük ölçüde geriye gidiş oldu.