Ara 07 2017

'İsrail'in Kudüs'te attığı yeni bir adım yok'

 

Trump'ın, Kudüs'ü İsrail'in başkenti olarak tanıması ve ABD Büyükelçiliği'ni buraya taşımasını açıklamasının yankıları sürüyor. İslam dünyasından tepkiler gelirken, tanıma kararının zaten şiddet sarmalı içinde debelenen Ortadoğu'da "cehennemin kapılarını aralayacağı" yorumları yapılıyor.

Hürriyet Gazetesi yazarı Ünal Çeviköz'e göre, İsrail Kudüs'ü 1948 yılından beri başkenti olarak görüyor. Bu açıdan yeni bir adımla karşı karşıya değil dünya. Trump da seçim kampanyası sırasında vaat ettiği şekliyle elçiliği, Kudüs'e taşıyor. 

Çeviköz, Trump'ın tanıma kararını, "bir başka seçim vaadini daha yerine getirme" olarak nitelendiriyor. Daha önce ABD yargısı ve Kongresi'nin Trump'ın kontrolsüz kararları önünde bir bariyer olduğuna dikkat çeken Çeviköz meseleye şöyle bir bakış açısı getiriyor:

Bundan önceki denemelerin büyük çoğunluğunu ABD'nin iç politikasına etki eden türden gelişmeler oluşturuyordu. Dışarıdan bakıldığında her yeni adım ve kararın ABD içinde yarattığı çalkantılara "yeni ABD Başkanı'nın tarzı ve bunun karşılığında ülke içi dengeleri korumaya çalışan yerleşik düzen ve kurumsal refleksin tepkisi" denilip geçiliyordu. 

Bu defa durum başka. Dünyanın hemen her köşesinden, Ortadoğu'dan ve İslam aleminden, Avrupa ülkelerinden tepkiler geliyor ve Trump'ın son kararı güçlü ifadelerle eleştiriliyor. ABD bu defa uluslararası toplum karşısında ciddi biçimde yalnızlaşmış ve eleştirilerin hedefi olmuş durumda.

ABD yönetiminde Trump'ı, kararın Ortadoğu'daki kırılgan yapıyı daha da kötüleştireceği yönünde uyarın kimselerin olmayabileceğine değinen Çeviköz, sorulması gereken sorunun, Trump'ın kararı neden şimdi açıkladığı olduğunu belirtiyor.

Çeviköz, bu kararın İran ve Arap ülkelerini aynı dava etrafından birleştirmeye hizmet edeceği görüşünde. Hatta uluslararası toplum bu adımı hukuka aykırı olarak değerlendirecek ve Ortadoğu'da ABD ile Rusya arasında devam eden bilek güreşinde sahanın kontrolünün Rusya'ya kalması riski doğuracak.