AB, Libya'ya silah ambargosunu denizden denetlemeye başlıyor

Avrupa Birliği, Birleşmiş Milletler’in Libya’ya uyguladığı silah ambargosunun etkin bir şekilde denetlenmesi için daha önce kararlaştırdığı deniz misyonunu yarın başlatıyor.

İtalya daha önceki benzer bir misyonu, savaş gemilerinin mültecileri Avrupa kıyılarına çıkardığı gerekçesiyle bloke etmişti. 

Yunanca ‘barış’ anlamına gelen Irini adı verilen misyon yarın başlayacak ve bir yıl devam edecek. 

Avrupa Konseyi misyonun “temel fonksiyonunun, hava, uydu ve deniz teknolojilerinin kullanılmasıyla BM silah ambargosunun uygulanması olacağını” açıkladı.

Açıklamada, “Misyon özellikle Libya kıyıları açıklarında, Libya'ya silah veya ilgili malzeme taşıdığından şüphelenilen gemilerin kontrolünü yapabilecektir.” denildi. 

Açıklamaya göre misyonun görevleri arasında Libya'dan kaçak akaryakıt ve petrol kaçakçılığı hakkında bilgi toplamak ve personeline eğitim vermek ve Libya Sahil Güvenlik Birimi'nin kurulmasına yardımcı olmak da bulunuyor.

Avrupa Birliği’nin bir önceki misyonu Operasyon Sofya, 2015 yılında binlerce mültecinin Avrupa’ya geçmeye çalışması üzerine oluşturulmuştu. Ancak bir önceki İtalyan hükümeti, operasyonda kullanılan gemilerin mültecileri kurtardığı gerekçesiyle Sofya’nın devam etmesini engelemişti. Operasyon sona ermesine rağmen uçak ve dronlar hala kullanımdaydı. Yeni İtalyan hükümeti ve Avusturya yeni misyonun da, mültecilerin kurtarılmasında kullanılmasından endişe ettiklerini belirtiyor. 

Yardım grupları, bot olmadan başlatılan bir deniz misyonunun çok saçma olduğunu, insanların denizde ölüme terk edilemeyeceğini belirtiyorlar. 

Göçmenlerle ilgili bir görevi olmayan Irini Operasyonu'na dahil olan gemiler, uluslararası yasalar uyarınca denizde tehlikede olan insanları kurtarmakla da yükümlü olacak.

Gazetecilere operasyonla ilgili açıklamada bulunan AB Dış Politika Sorumlusu Josep Borrell, “Diplomasi, eylem tarafından desteklenmedikçe başarılı olamaz. BM’nin Libya'ya yönelik silah ambargosunun etkin bir şekilde uygulanması gerekiyor ”dedi.

Borrell, AB'nin Irini'nin “Libya’da kalıcı bir ateşkes için çözümün önemli bir parçası” olduğunu gördüğünü de belirtti.

Borrell, operasyonun daha çok denizden denetime odaklanacak olmasına rağmen, uçak, dron ve uyduların çatışmaya maruz kalan ülkenin hava sahası ile bu ülkedeki, çevresindeki ve üzerindeki faaliyetleri de izleyebileceğini söyledi.

Türkiye ve Katar, Trablus merkezli Ulusal Mutabakat Hükümeti’ni, Mısır, Rusya ve Birleşik Arap Emirlikleri de Halife Hafter liderliğindeki Tobruk merkezli hükümeti destekleyerek her türlü silah desteğinde bulunuyor. Avrupa Birliği üyesi ülkelerden Fransa da Hafter, İtalya ise UMH’nin yanında duruyor. 

Ülkeyi felaketin eşiğine getirmesinden korkulan koronavirüs tehdidinin bir ateşkes için fırsat olabileceğine dair öngörüler de geçtiğimiz günlerde boşa çıkmış ve çatışmalar yeniden alevlenmişti. 

Borrell ateşkes çağrılarını herkesin duymamazlıktan geldiğini belirterek. “Hiç kimse aynı anda iki savaşı göze alamaz” dedi.

@Ahval Türkçe