Kas 06 2017

'Lübnan sokaklarında savaş ihtimali konuşuluyor'

Lübnan Başbakanı Saad Hariri, "Hayatımı hedef alacak bir planın gizlice hazırlandığını hissediyorum" diyerek önceki gün istifa etti.

Lübnan, ekim sonunda Şam’a yeni bir büyükelçi atama kararı aldı. İran’ın dini lideri Ali Hamaney’in danışmanı, Beyrut’ta Başbakan Saad el Hariri tarafından ağırlandı. Suudi Arabistan, Lübnan’a “Hizbullah’ın parlamentodan atılması” çağrısı yaptı. Hariri, apar topar gittiği Suudi Arabistan’da “İran’ın bölgede ellerinin kesilmesi gerek” diyerek istifa etti. Ertesi sabah Suudi Arabistan’da Kral Selman bin Abdulaziz ve oğlu Veliaht Prens Muhammed bin Selman’ın yeni bir saray darbesi ile 11 prens, 4 bakan, kraliyet muhafızları komutanı ve 34 eski bakanı tutuklandı.

Tüm bu yaşanan gelişmeleri kaleme alan Gazeteci Fehim Taştekin, Hariri için "Suudilerin dizginleri salınmış yeni siyasetinde taşeronluk yapamayacak kadar önemsizleşmiş olabilir" değerlendirmesinde bulunuyor.

Taştekin'e göre yaşanan bu olayların, Suudi Arabistan’ın iç hesaplaşmasıyla ne kadar bağlantılı olduğu şimdilik bilinmiyor:

Zamanlama açısından öne çıkan birkaç husus var: Hariri’nin istifa etmesi ya da buna zorlanması Irak ordusu ve Haşd el Şaabi güçlerinin Suriye sınırındaki El Kaim’i, Suriye güçlerinin de Deyr el Zor’u kontrol altına aldığı bir sırada geldi. Irak ve Suriye’de tezgâhlanan savaşlarda İran ve bağlantılı milis kuvvetler güçlenerek çıktı. Bu ABD, İsrail, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) hesaplarını bozan bir sonuç.

2013’ten sonra Suriye’deki savaşın seyrini değiştiren Lübnan’daki Hizbullah, Irak’ta IŞİD’e karşı Haşd el Şaabi ve Yemen’de Suud-BAE müdahalesine karşı Husilerin direniş gücü Ensarullah bu saydığım dört ülkenin en öncelikli sorunu haline geldi.

Irak ve Suriye’de savaş, bu dehşet kumpasın arkasındaki güçlerin istemediği yönde ilerlerken İran ve bağlantılı unsurlara karşı bir şey yapma gereği duyuluyor.


Trump yönetiminin Hizbullah ve Devrim Muhafızları’na yeni yaptırım kararları bunun işaret fişeği idi. ABD Dışişleri 10 Ekim’de Hizbullah’ın dış operasyonlar sorumlusu Talal Hamiye için 7 milyon dolar, örgütün komutanlarından Fuad Şükrü için 5 milyon dolar ödül koydu.


Taştekin, BBC için yazdığı yazıda ise bir süreden beri Beyrut sokaklarında insanların savaş kokusu almış gibi kötü şeylerin olacağını konuştuğuna işaret ediyor:

Parmakla gösterilen her zamanki gibi Hizbullah'tı. Konuşulan senaryo, Suriye savaşına müdahil olduğundan beri Hizbullah'ın güçlendiği, İran'da yeni silahlar edindiği, İsrail'in buna sessiz kalmayacağı ve yakında 2006'daki kâbusun tekrarlanacağıydı. 

2005'te öldürülen babası eski Başbakan Refik el Hariri gibi "Suudilerin adamı" olarak bilinen Başbakan Saad el Hariri'nin Riyad ziyareti sırasında İran ve Hizbullah'ı sıradışı bir üslupla hedef alıp istifa ettiğini açıklaması Lübnan için düğmeye basıldığına yoruldu. 

Ancak çok geçmeden Kral Selman bin Abdülaziz ve oğlu Veliaht Prens Muhammed bin Selman'ın tahtı güvenceye almaya dönük bir yol temizliğine girişmesi, Hariri'nin istifasıyla ilgili şüphe uyandırdı.