Suriyeli mülteciler, Çankaya seçimlerinde etkili olacak mı?

1 Kasım’dan itibaren Türkiye’deki Suriyeli ağırlıklı yabancı göçmen, mülteci, sığınmacı, geçici koruma altındaki yabancılar vb. şekilde tanımlanan 4 milyonu aşkın kişi için yeni bir dönem başladı.

Bugüne kadar 81 ile dağılmış vaziyetteki Suriyeli Iraklı, Afgan, Afrikalı yabancı göçmenler, artık Türkiye başkenti Ankara’nın tüm devlet kurumları ve birimlerinin yerleşkesi konumunda olan Çankaya’ya çıktılar.

Başkentin ve Türkiye’nin en büyük ilçelerinden birisi olan Çankaya ve Çankaya’nın da en merkezi bölgesi olan Tunalı Hilmi Caddesi ve Çankaya’nın simgesi konumundaki Kuğulu Park, artık sabahın ilk saatlerinden başlayarak mültecilerin, sığınmacıların kitleler halinde akın ettiği bir görünüme büründü.

İçişleri Bakanlığı Göç İdaresi Genel Müdürlüğü’nün resmi web sayfasındaki istatistik verilerine göre, en son 8 Kasım 2018 tarihi itibarıyla, kayıt altına alınmış geçici koruma altındaki Suriyelilerin sayısı 3 milyon 594 bin 232 kişi. Aynı verilere göre Suriyeli sayısı 80 milyon 810 bin 525 kişi olan Türkiye nüfusunun yüzde 4.45’ine tekabül ediyor.

1 milyon 950 bini erkek, 1 milyon 644 bini kadın olan kayıtlı Suriyelilerin 568 bin 527’si 0-4 yaş arasında ve Türkiye doğumlu.

Diğer yandan 0-18 yaş arası kayıtlı Suriyelilerin sayısı ise 1 milyon 703 bin 665 kişi. Yani eğitim, sağlık ve sosyal güvenlik, giderek iş ve çalışma gereksinimi çağında.

İstanbul 559 bin kişi ile Suriyelilerin en fazla yaşadığı il olurken, Şanlıurfa, Hatay, Gaziantep, Mersin ve Adana ile birlikte yaklaşık 2 milyon Suriyeli altı ile dağılmış vaziyette. Bu altı ili İzmir, Bursa, Konya ve Kilis izliyor. Dolayısıyla Suriyelilerin üçte ikisinden fazlası bu 10 ile yerleşmiş durumda.

Sayıları 3.5 milyonu aşan Suriyelilerin sadece 155 bini Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı’na (AFAD) bağlı geçici barınma merkezlerinde kalıyor.  Diğerleri kentlerde kiraladıkları ya da artık yaygın şekilde satın almaya başladıkları evlerde konaklıyor, çalışıyor ya da kendi kurdukları işlerini yürütüyor.  İstanbul, İzmir, Şanlıurfa, Gaziantep, Hatay, Adana, Mersin ve 136 bin kişilik il nüfusuna karşın 123 bin Suriyelinin yerleştiği Kilis gibi illerde Suriye mahalleleri, gettoları kurulmuş halde.

2018 başında TBMM’ye sunulan Göç ve Uyum Raporu’nda 600 bin Suriyeli çocuğa eğitim verildiği, Suriyelilere yapılan eğitim harcamalarının 7.2 milyar dolar, sağlık harcamalarının ise 12 milyar dolara ulaştığı belirtilirken toplam harcama tutarının 36 milyar dolara ulaştığı yer aldı.

Muhtemelen önümüzdeki ocak ayında açıklanacak yeni raporda bu tutar 40 milyar doların oldukça üzerine çıkmış olacak.

Göç İdaresi Genel Müdürlüğü’nün verilerine göre, Suriyeliler dışında Türkiye’ye göç eden ve 89 bin kişiyle ilk sırada Afganların, 42 bin kişiyle ikinci sırada Pakistanlıların ve ardından Iraklı, Filistinli, Myanmarlı, İranlı, Gürcistanlı, Moldovalı, Kongo, Sudan, Somali, Nijerya vb. çeşitli ülkelerden gelip ‘yakalanan’ düzensiz göçmenlerin sayısı ise 7 Kasım 2018 itibarıyla 230 bin 566 kişi.

Yakalanamayan düzensiz göçmenler ve kayıt dışı Suriyelilerle birlikte Türkiye’deki mülteci, sığınmacı, kaçak göçmenlerin toplam sayısının 4 milyonun oldukça üzerinde olduğu ve Türkiye nüfusuna oranlarının yüzde 5’i aştığı tahmin ediliyor.

Şimdi gelinen noktada ise artık sıranın başkent Ankara’nın ve Ankara’nın kalbi Çankaya olduğu anlaşılıyor.

Ankara Valiliği’ne bağlı tüm idari birimler, il müdürlükleri, geçtiğimiz ağustos ayında Yenimahalle’de yapımı tamamlanan Ankara Valiliği Kampüsü’ne taşınmasına karşın, Göç İdaresi Ankara İl Müdürlüğü’nün başkentin merkezinin de merkezi konumundaki Çankaya’ya, Tunalı Hilmi caddesi ve Kuğulu Park üzerindeki dev bir binaya taşınması dikkat çekti.

Resmi açılışı İçişleri Bakanı Süleyman Soylu tarafından 1 Kasım’da yapılan Göç İdaresi Müdürlüğü’nün yer aldığı Binnaz Sokak ve çevresindeki tüm binalarda kiralar ikiye, üçe katlanırken, mülteciler için zorunlu resmi evrak ve bürokratik işlemler için, çok sayıda hukuk bürosu, vatandaşlık danışmanlığı ofisleri, sağlık sigortası acenteleri, fotoğrafçılar, fotokopiciler, tercüme büroları için girişimciler Çankaya’ya akın etmiş durumda.

 

 

Semt sakinleri ve bölge esnafı; kamu kurumlarının kent dışına taşındığı bir süreçte, yıllardır başkentin en modern, eğitimli, ağırlıkla sosyal demokrat ve laik nüfusunu barındıran, ana muhalefet partisi CHP’nin kalesi olarak nitelendirilen ve Ankara’da en yüksek oy potansiyeline, en fazla seçmen sayısına sahip Çankaya’ya Göç İdaresi Müdürlüğü’nün taşınmasının farklı bir amacı olduğunu düşünüyor.

1 Kasım’dan bu yana adeta yabancı sığınmacıların, göçmen ve mültecilerin akınına uğrayan Çankaya’da restoranlar, marketler işlerinin açılmasından, satışlarının artmasından memnun görünüyor.

Apartman dairelerinin mültecilere yönelik danışmanlık, sigorta, kırtasiye işleri vb. için kiralanmasıyla binadaki diğer dairelerde oturan semt sakinleri ise bina önlerinde, içlerinde, sokaklarda oluşan Suriyeli, Afgan, Iraklı, Afrikalı kuyrukları konusunda tedirginlik olduklarını dile getiriyor.

Çankayalıların en mutena gezi ve dinlenme, eğlenme, çocukların ise oyun alanlarının yer aldığı Kuğulu Park’ta da artık banklar, gezi yolları, restoranlar mültecilerin yoğunluğuyla karşı karşıya.

 

 

İçişleri Bakanı Soylu açılış töreninde yaptığı konuşmada, ilk kez Ankara İl Göç İdaresi Müdürlüğü içinde bir de “Yabancı Yatırımcı Ofisi” açıldığını, burada Türkiye’de gayrimenkul alan, iş kuran, bankaya hesap açtıran yabancılara yönelik olarak eylül ayında çıkartılan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi çerçevesinde, TC vatandaşlığına geçiş hizmetlerinin de verilmeye başlandığını dile getirdi.

Söz konusu değişiklik kararıyla Türkiye’de ev, daire, ofis vb. taşınmazlar satın alan, hazine tahvillerine yatırım yapan, getirdiği dövizi en az üç yıl banka hesabında bloke eden yabancılara, TC vatandaşlığı için öngörülen parasal tutarlarda yüzde 400’e varan düzeyde indirime gidildi.

Daha önce 1 milyon dolar olan gayrimenkul satın alma karşılığı vatandaşlık tutarı, 250 bin dolara düşürüldü.  Diğer parasal koşullarda da aynı düzeyde indirim yapılırken, önceki düzenlemede yer almayan, döviz tutarlarının TL karşılıklarının yatırılmasına da olanak sağlandı. İşlemleri kolaylaştırmak için de İçişleri, Hazine, Çevre ve Şehircilik, Ticaret Bakanlıklarının temsilcilerinin yer aldığı ortak bir çalışma ofisi kurulması, yabancılar için bürokratik işlemlerin azaltılarak hızlandırılması yoluna gidildi.

Bakan Soylu, 22-29 Ekim haftasında bu çerçevede 210 yabancıya TC vatandaşlığı verildiğini açıklarken, Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum da 5 bin 600 yabancıya konut satışı yapıldığını duyurdu.

Öteden beri Türkiye’de beş yılını dolduran Suriyelilere TC vatandaşlığı verileceği yönünde yaygın şekilde dile getirilen iddialar konusunda, şu ana kadar somut bir adım atılmış değil. Buna karşılık böyle bir hamlenin uzun süredir Cumhurbaşkanı Erdoğan ve AKP kurmaylarının gündeminde olduğu, vatandaş yapılacak Suriyeliler üzerinden seçmen ve oy dengelerinin değiştirilmesi hesapları yapıldığı siyasi kulislerde dillendiriliyor.

Bu hesaplarda, 2011’den bu yana Türkiye’de yerleşen, barınan, devlet tarafından sağlık ve diğer gereksinmeleri karşılanan milyonlarca Suriyeliye, TC vatandaşlığı verilmesi halinde AKP’ye oy verecekleri öngörülüyor.

Yaklaşan yerel seçimler öncesinde, Göç İdaresi’nin Çankaya’ya, muhalefetin en güçlü olduğu ilçelerden birisinin merkezine taşınmasını, mültecilerin Çankaya’da yoğunlaştırılmasını da bu siyasi hesapların bir adımı olarak görmek olanaklı.