Eki 22 2017

Trump, Zarrab davasında devrede mi?

ABD'de tutuklu bulunan İran asıllı iş adamı Reza Zarrab, giderek kötüleşen Türkiye-ABD ilişkilerinin en önemli belirleyici unsurlarından biri olma yolunda hızla ilerliyor. 

ABD Başkanı Donald Trump'ın, New York Güney Bölge Savcılığı için mülakat yaptığı isimlerden Geoffrey Berman'ın, Zarrab davasına bakan hukuk bürosunun ortaklarından olması, Trump'ın dava için devreye girip girmediği sorularına neden oldu. 

ABD Konsolosluk çalışanı Metin Topuz'un 'Gülen soruşturması' kapsamında gözaltına alınıp 4 Ekim'de tutuklanmasının ardından Washington yönetimi, Türkiye'deki vize işlemlerini durdurduğunu açıklamış, buna mukabil Türkiye de benzer bir kararla ABD vatandaşlarıyla ilgili vize işlemlerini askıya almıştı. 

İki ülke arasındaki ilişkiler karşılıklı adımlarla iyice gerilirken, meselenin ardında Razzab bağlantılı, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın yakın çevresini, eski bakanları ve Türkiye'deki bazı bankaları da içine alan ve ABD'de devam eden kapsamlı bir yolsuzluk soruşturması bulunuyor. 

Ankara hükümetinin Zarrab'ın serbest bırakılması ve iddiaların düşürülmesi karşılığında, Türkiye'de halen tutuklu bulunan ABD vatandaşlarını pazarlık unsuru olarak kullandığı iddiası ise ABD medyasında geniş yer buldu. İddialara göre, Erdoğan, eski Başkan Yardımcısı Joe Biden'dan Zarrab'ın bırakılmasını ve hatta davaya bakan Başsavcı Pret Bharara'nın kovulmasını isterken, eşi Emine Erdoğan da Jill Biden'dan benzer bir talepte bulundu.

Zarrab'ın merkezinde olduğu yolsuzluk, kara para aklama, İran'a yönelik uluslararası yaptırımların delinmesiyle ilgili dava, görünen o ki yine Erdoğan'ın yakın çevresine, dönemin bazı bakanlarına ve iş adamlarına yönelik başlatılan ve yarım kalan 17 Aralık 2013'teki yolsuzluk dosyası ile kesişmiş vaziyette.

Zarrab'ın adı bu kez savcı atamalarında

Erdoğan iktidarını giderek daha fazla tehdit eden ve ABD-Türkiye ilişkilerini zehirleyen Razzab dosyası bu kez bölge savcılarının atanmasıyla bir kez daha gündeme geldi. 

Yine ABD medyasında yer alan haberlere göre, ABD Başkanı Donald Trump'ın New York Güney Bölge Savcılığı ataması öncesi bizzat 'mülakat' yaptığı adaylardan biri olan Geoffrey Berman'ın doğrudan Zarrab davası ile ilişkisi var. 

Berman, halihazırda Zarrab'ın avukatlığı yapan Rudy Giuliani'nin hukuk bürosu Greenberg Traurig'in ortaklarından. Savcı olarak atanması halinde, bu durumun davanın seyrini ne yönde etkileyeceği ise merak konusu. Nisan ayında The New Yorker'da çıkan bir makalede, Giuliani'nin gizlice Türkiye'yi ziyaret ettiği ve Erdoğan ile 'Zarrab davası'nı müzakere ettiği iddia edilmişti.

Zarrab'ın yakalandığı geçen yıldan bu yana kötüleşmeye başlayan ikili ilişkiler, 1974'teki Kıbrıs Harekatın'dan bu yana ki en kötü seviye olarak nitelendiriliyor. Diplomatik krizin askeri ilişkilere sıçraması, ABD'nin İncirlik'teki askeri varlığının da söz konusu pazarlığın bir parçası haline getirilmesi ise uzak bir ihtimal olarak görünmüyor. Hatta, iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerin de bu gerilimden etkileneceği ve bazı Türk bankalarının da bu durumdan zarar görme ihtimali bulunduğu da gelen haberler arasında.