Kerim Has: Rusya, Kürtleri Cenevre Süreci’ne katmaya hazırlanıyor

Türkiye, Doğu Akdeniz’e odaklanmışken Rusya’dan Suriye’de sürpriz bir hamle geldi. Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Demokratik Suriye Meclisi (MSD) Yürütme Kurulu Başkanı İlham Ehmed ve beraberindeki heyeti kabul etti. Ankara’da rahatsızlık yaratan bu görüşmeye, Türkiye Dışişleri Bakanlığı diğer ülkelere gösterdiğinden daha yumuşak bir tepki gösterdi ve bir bakıma alttan aldı.

Dışişleri Bakanlığı, "Terör örgütü PKK/YPG güdümündeki sözde 'Suriye Demokratik Konseyi' unsurlarından oluşan bir grubun Rusya Federasyonu'na davet edilmesini ve Rus resmi makamları tarafından üst düzeyde kabul edilmesini kaygıyla karşılıyoruz" demekle yetindi. Ancak Rusya, PKK’yi bile terör örgütü kabul etmiyor ve bu kabulü Ankara’nın rahatsızlığını bilerek gerçekleştirdi. 

Bölgesel güç olma iddiasındaki Ankara, birden çok cephede çok sayıda hasım yaratarak yalnızlaştığı için her alanda hızla zemin kaybediyor. Ekonomisi dara düşmüş ülke Akdeniz’deki saldırgan söylem ve eylemlerini sürdürürse Avrupa Birliği’nin can yakıcı yaptırımlarıyla karşı karşıya kalacak. Libya’da işler istediği gibi gitmiyor ve Rusya hem İdlib’de, hem Libya’da el yükseltiyor.

Moskova’da sadece ziyaret gerçekleşmedi. Ehmed ile Halkın İradesi Partisi Başkanı Kadri Cemil Suriye’de siyasi çözüme ilişkin bir müzakere imzalandı. Rusya’nın aracılık ettiği bu protokolün nihai hedefinin Kürtleri Cenevre Süreci’ne katmak olduğu hissediliyor.

Görüşmelere ilişkin bilgi veren MSD Yürütme Komitesi Başkanı İlham Ehmed, "Bugün Halkın İradesi Partisi ile aramızda bir protokol imzalandı. Dışişleri Bakanlığı'nın daveti üzerine Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ile bir görüşme gerçekleştirdik. Toplantının içeriği Suriye idi. İmzalanan protokolün nasıl hayata geçirileceği ve nasıl bir süreç izleneceği üzerine tartışmalar yürüttük. Yine Suriye'de yaşanan sorunlara ilişkin nasıl bir çözüm gerçekleşeceği ve katılımımızın nasıl olacağını değerlendirdik" diye konuştu.

Görüşmenin detaylarına ilişkin ANHA'ya konuşan MSD Yürütme Konseyi Başkan Yardımcısı Hikmet Hebîb de "Bakanlık, Suriye’de siyasi çözümün, halkların katılımının yanı sıra özellikle de Özerk Yönetim ve MSD’nin katılımı gerçekleşmeden mümkün olmayacağı görüşünde. Görüşmede Lavrov, Suriye’ye ilişkin siyasi sürece katılımın, MSD’nin hakkı olduğunu, Astana ve Cenevre gibi Suriye’ye ilişkin toplantıların, MSD’nin katılmaması durumunda eksik kalacağını söyledi" dedi. Rusların bu görüşmeyi Esad’ın bilgisi dahilinde yapmış olması büyük ihtimal. Lavrov’la gelişmede İnsansız Hava Araçları ile sivillere yönelik yapılan saldırıların da ele alındığı belirtildi.

Bu gelişmeyi Moskova’dan Kerim Has ile görüştük.

Has, Türkiye’nin dikkatlerinin Doğu Akdeniz’e yönelmiş olduğu bir sırada Rus yönetiminin Suriye’de çözümü hızlandırıcı adımlar atmakta olduğuna dikkat çekti.

Moskova’nın İdlib’de ve Suriye’deki durumun sonuna kadar böyle gitmesine izin vermeyeceğini vurgulayan Kerim Has, “Sivil halkın korunarak İdlib’deki cihatçı irin mutlaka temizlenecek” yorumu yaptı. M4 Karayolu’nun Rusya ile Türkiye’nin imzaladığı protokole rağmen halen güvenli bir biçimde trafiğe açılamadığına dikkat çeken Has, “Rusya Himeymim, Tarsus ve Lazkiye’deki üslerini genişletip Suriye’de kalıcı hale gelirken İdlib’de böyle bir durumu kabul edemez” dedi.

Cihatçı unsurların bir kısmının Libya’ya kaydırılmasından sonra bölgeye Türk Silahlı Kuvvetleri unsurlarının kaydırıldığını hatırlatan Has, “hem Esad rejimi ve Ruslar, hem de Türkiye bölgeye yığınak yapıyor. Bir kıvılcım çakarsa bu askerler risk altında kalacak” dedi.