Yedi günlük kabus

Entebbe’de 7 Gün, 1976 yılındaki uçak kaçırma olayını yeniden canlandırırken bugüne siyasi yansımalarını da ele alıyor.

Brezilyalı yönetmen Jose Padilha’nın neredeyse bütün kariyeri kaçırma ve baskın üzerine kurulu. Onu üne kavuşturan filmlerin hepsi bir terör saldırısını, şiddet eylemini, polis ya da askerin -yeterli ya da yetersiz- kanlı müdahalesini dinamik bir tarzda konu alır. Entebbe’de Yedi Gün / 7 Days in Entebbe de bu kuralı bozmuyor ve 1976 tarihli bir uçak kaçırma olayını baştan sona beyazperdeye taşıyor.

Padilha, ilk filmi, 2002 tarihli Omnibus 174’te 12 Haziran 2000 tarihinde Rio de Janeiro’da silahlı bir adamın filme adını veren otobüsü kaçırması olayını hemen hemen aynı biçimde canlandırdı. Rehin alınan yolcular tehdit altındayken bütün olay canlı olarak televizyonlardan yayınlanmış ve polisin yetersiz / yanlış müdahalesi sonucu bir trajediyle sonuçlanmıştı…

2007 yılında Padilha, Papa’nın ziyareti öncesi Rio de Janeiro’nun favelalarını uyuşturucu satıcılarından ‘temizlemeye’ çalışan polis taktik gücünün öyküsünü anlatan Özel Tim / Tropa da Elite ile Berlin Film Festivali’nde Altın Ayı kazandı. Bir o kadar da olumsuz tepki aldı, filmin nesnel yaklaşımı ‘faşizan’ bulununca… 

2010’da devam filmi Özel Tim 2’yi çekti. 2014’te kült film RoboCop’un yeniden yapımına imza atan Padilha, Kolombiyalı uyuşturucu taciri Pedro Escobar’ı konu alan Narcos dizisini yönetti. Brezilya’nın yerlileri ve ülkedeki açlık konulu belgeseller de yapan Padilha, yeniden kaçırma ve baskın konusuna geri döndü.

Bu yıl Berlinale’de yarışma dışı gösterilen Entebbe’de 7 Gün, ön planda yaşanmış bir olayı canlandıran bir gerilim ve aksiyon filmi. Ancak stilize ve sinematik bir aksiyondan çok gerçekçi bir tarzı tercih etmiş, Padilha. Yedi günlük süreçte yaşanan çelişkilerin siyasi boyutuna odaklanmış, oldukça yüzeysel kalsa da… 

Ama altmetni, İsrail politikasının, tam da bu olay nedeniyle, bugüne nasıl geldiğini anlattığı için son derece ilginç. Padilha, tarihi bir yaklaşım benimseyerek, dönemin konjonktürünü yansıtıyor ve bu olayda önemli rol oynayan siyasi ve askeri figürlerin günümüzü de etkileyen edimlerde bulunduklarının altını çiziyor. 

7 days in entebbe

Almanya’da Nazizmin anti-semit politikasının 2. Dünya Savaşı ertesinde İsrail’in kurulmasına ve Filistinlilerin mücadelesinin başlamasına neden olmasının üzerine, Nazi geçmişle hesaplaşmaya çalışan Alman sol fraksiyonların Filistinli gerillalarla işbirliğindeki çelişkiyi de gözler önüne seriyor. Alman gerillaların aralarındaki konuşmalar teoriye değinip geçiyor, “Ben anlamsız bir hayattan başka bir şeyden korkmam” gibi afili, sloganvari cümlelerin yüzeyselliğiyle kalıyor. 70’li yılların atmosferini yaratma çabası da çok başarılı değil…

Filmin konusu olayın ta kendisi: 27 Haziran 1976 tarihinde Air France’ın Atina aktarmalı Tel Aviv - Paris seferini yapmakta olan uçağı kaçırılır. Atina aktarmasında uçağa binen Filistin Halk Kurtuluş Cephesi üyeleri ve Almanya’nın sol örgütlerinden Revolutionäre Zellen’in kurucularından Brigitte Kuhlmann (Rosamund Pike) ve Wilfried Böse (Daniel Brühl), Bingazi’de yakıt aldıktan sonra 256 yolcu ve 12 mürettebatı Uganda’nın Entebbe Havalimanı’na indirir. 

7 days in entebbe

Uganda diktatörü İdi Amin, uçak kaçırmaların adeta ‘moda’ olduğu bir dönemde Nobel Barış Ödülü alma hevesiyle bu işe bulaşmıştır. Yedi gün sürecek ve İsrail’in beklenmedik operasyonuyla sona erecek olan bekleyiş başlar…

İdi Amin (Nonso Anozie), yenisi yapıldıktan sonra terk edilen eski havaalanı terminalinde kalan rehineleri ziyaret eder. Padilha’nın filmdeki en rahatsız edici tercihi, birçok korkunç insan hakları ihlaliyle tarihe geçen bu diktatörü karikatürize etmesi. Öyle ki İdi Amin, komik, aptal, ciddiye alınmayacak bir tip olarak neredeyse sevimli görünüyor!

Korsanlar, İsrail’in siyasi tutukluları bırakmasını talep ederler. 30 Haziran ve 1 Temmuz’da İsrail pasaportu taşımayan 147 yolcuyu iki grup halinde serbest bırakırlar. Geriye kalan 105 yolcu ve onları terk etmeyen Fransız uçak mürettebatı İsrail ordusunun bir saatlik operasyonuyla kurtarılır. 

7 days in entebbe

Baskın sırasında üç rehine ölür, yaralanan bir rehinenin Uganda’daki hastanede öldürüldüğü ileri sürülür. Yedi korsan, tam sayısı bilinmeyen, 20-30 arasında diye tahmin edilen Uganda askeri ve bir İsrail askeri ölür. Ölen asker, İsrail’in 2009’dan beri başbakanı olan Binyamin Netanyahu’nun ağabeyi Yonatan’dır (Angel Bonnani). Bu olaya müdahale eden İsrailli yöneticilerin içinden dönemin başbakanı İzak Rabin’in (Lior Aşkenazi) yanı sıra iki başbakan daha çıkar! Rabin’in Dışişleri Bakanı Şimon Peres (Eddie Marsan) ve harekata kumanda eden asker Ehud Barak (Yiftach Klein)!

Yedi günlük süreç devam ederken iki taraf da çelişkiler içinde kıvranır: Kuhlmann ve Böse’nin eylemin gerekliliğine dair inancı, İsrailliler diğer rehinelerden ayrılınca sarsılır. Kendilerini, isyan ettikleri Nazilerin devamı gibi hisseder ama eylemin istedikleri gibi sonuçlanabilmesi daha önemlidir. 

Ulrike Meinhoff’un o yıl hücresinde öl(dürül)mesinin şokunu atlatamayan Kuhlmann ‘misyon’una bağlı kalır. İsrail’de ise Başbakan İzak Rabin vatandaşlarını kurtarma göreviyle teröristlerle pazarlık etmeme ilkesi arasında muallakta kalır.

Eddie Marsan’ın fazlasıyla abartılı bir performansla canlandırdığı Şimon Peres, İzak Rabin’i açıkça manipüle eden ve onun koltuğuna oynayan (ki İşçi Partisi liderliğinde halefi oldu), vatandaşlarını kurtarmaktan ziyade devletin askeri gücünü kanıtlamayı düşünen kurt bir politikacı olarak betimleniyor. 1994’te Nobel Barış Ödülü alan Rabin ise bir yıl sonra köktendinci bir soydaşının suikastine kurban gitti…

Padilha, bu siyasi gerilim ve aksiyonu bir sanatsal dokunuşla kırmaya çalışmış. Batsheba Dans Topluluğun bir gösterisini filmin açılış sekansına koymuş ve bu gösteriden bölümlere filmin içinde tansiyonu düşürmek üzere yer vermiş.

Bahanesi de operasyona katılan askerlerden birinin kızarkadaşının o toplulukta dansçı olması… “Sen dans edebilesin diye ben savaşıyorum,” diyen yurtsever askerin tavrı filmin yönetmeninin de yüreğinin kimden yana olduğunu belirtiyor.

Bu blok bozuk ya da eksik. Eksik içeriğe sahip olabilir ya da orijinal modülü etkinleştirmeniz gerekebilir.

Related Articles

مقالات ذات صلة

İlgili yazılar