Erdoğan’ın çizgi filmi yapılabilir mi?

Donald Trump 2016 yılında pek çok kişinin hiç ummadığı bir şekilde ABD başkanlık seçimlerini kazandı. Sonrasında sergilediği politik tavır ise özellikle liberal çizgideki kişileri hayretler içinde bıraktı. Trump’a karşı sesler giderek yükselirken o pek çok protokolü yıkarak bildiğini yapmaya devam etti.

Trump’ın en sert muhaliflerinden biri olan komedyen, yazar ve talk show sunucusu Stephan Colbert kendi programında Donald Trump’ı, kabinesini, yardımcılarını ve ailesini hicveden Our Cartoon President’ı yayınlamaya başladı. Bu program 2018 yılında aynı isimle çizgi dizi olarak gösterilmeye başlandı. 

Trump

Our Cartoon President oldukça sert eleştiriler barındıran politik bir komedi. Neredeyse ABD gündemindeki pek çok konuda Trump’ın ve çevresinin verdiği reaksiyonlar üzerinden giderken hiç kimseye yaranma çabası da gütmüyor. Genel olarak Trump ve ailesi merkezde olsa da yeri geldiği zaman Amazon’un CEO’su Jeff Bezos’tan, Demokrat Parti’nin ileri gelenlerine, her iki kanadın da haber programı sunucularına kadar herkesi ti’ye alıyor.

Türkiye’de Cumhurbaşkanı ve AK Parti lideri Tayyip Erdoğan’a karşı en ufak eleştirinin bile kabul edilmediği, savcı ve hakimlerin hemen harekete geçtiği günlerde Our Cartoon President insanı farklı şekillerde düşünmeye itiyor. 

Öncelikle bu çizgi dizeye benzeyen kimi programlar eskiden Türkiye’de de vardı. Bir dönem televizyonda gösterilen Plastip Şov, dönemin siyasi figürlerinin plastik kuklalarını kullanarak onları eleştirmekten çekinmezdi. 1980 Darbesi’nin mimarı ve darbe sonrası Cumhurbaşkanı olan Kenan Evren bile bu şovun bir parçasıydı ve o da diğer liderler gibi eleştirilirdi. 

Ecevit

Benzer şekilde başka bir televizyon kanalında ise “Liderler Sınıfı” adında bir programda siyasi liderlerin benzeri çocuklar vardı. Türkiye’nin bir sınıf olarak yansıtıldığı programda çocuklar sınıf başkanlığı için uğraşırdı. Ancak siyasi figürler bu programda da eleştirilirdi. Hatta bir bölümde Refah Partisi lideri Necmettin Erbakan’ın farkında olmadan içki içtiği ve sarhoş olduğu bile olmuştu.

Şu an herhangi bir programda Tayyip Erdoğan’ın benzer şekilde eleştirilmesi bile düşünülemez. Zaten böyle bir program yapılmaya kalksa, yayınlayan kanalı RTÜK kapatır veya internette yayınlandığı sayfa Türkiye üzerinden ziyarete kapatılır. 

Oysa ne günümüzde ABD ne de 1990’larda Türkiye bu gibi programlar ile zora düşmüyordu. Bu tarz eleştiriler, hatta daha sertleri bile demokrasilerde bir tehlike olarak görülmez. Onları tehlike olarak görenler genelde otokrat liderler veya diktatörler olur.

Our Cartoon President’in en sert şekilde hicvettiği kişiler arasında Donald Trump’ın çocukları da yer alıyor. Mesela, Eric Trump ailenin zeka açısından en zayıf halkası olarak gösteriliyor. Ivanka ise çocuklarından çok kendi markası üzerine düşmesiyle. First Lady Melania Trump ise daha çok kocasıyla olan ilişkisi üzerinden hicvediliyor. 

Şu an sadece Tayyip Erdoğan değil çocuklarını da benzer şekilde eleştirmek neredeyse imkansız. Örneğin ne Bilal Erdoğan Eric Trump gibi ne de Sümeyye Erdoğan Ivanka Trump şeklinde eleştirilemiyor. Emine Erdoğan’ın ise bugüne kadar bir iki karikatür dışında hicvedildiği hiç görülmedi.

Şu an siyasi mizahın olmaması sadece AK Parti’nin değil diğer siyasi partilerin de işine gelen bir durum. Zira diğer siyasi partilerdeki anlayışın da AKP’den kimi noktalarda farklı olmadığı, zaman zaman yaptıkları açıklamalarda görünüyor. 

Mesela AK Parti’nin yaptığı atamaları kıyasıya eleştiren CHP, Antalya belediye seçimlerini kazandıktan sonra haksız bir şekilde görevden uzaklaştırdığı ve yaşadığı olayların ardından aort yırtılması nedeniyle hayatını kaybeden Alev Aslangiray’ın ölümüne hiç değinmiyor.

Aslangiray’ın başka bir yerde göreve atanması sonrası boşalan kadroya belediyede Genel Sekreter Yardımcısı’nın eşinin atanmasına, CHP’ye yakın gazetecilerin Aslangiray ile ilgili yaptıkları, mahkeme kararı ile kaldırılan haberlere de partiden kimse kulak vermiyor.

Bugünlerde Tayyip Erdoğan’ı ve çevresindekileri eleştirmek çok zor ve sonunun mahkemede biteceği bir gerçek. Ancak bu tutumu eleştiren muhalif liderlerin kendi tabanlarının yaptığı benzer hareketlere sessiz kalması da Türkiye adına üzücü. Sonuçta iktidar değişse de yerine gelecek olan kesimin benzer bir şekilde davranacağını düşündürecek durumlar var.

Türkiye’de siyasi mizahın yeniden hayat bulmasının bir yolu belki de öncelikle muhalefet partilerinin kendilerini eleştiren kimi programlar yapması ve böylelikle bir zaman sonrasında Erdoğan değilse de çevresindekileri bu gibi programlara dahil etmesidir. 

Erdoğan’ın hiçbir şekilde bu tür programlarda kendisini karikatürize etmelerine izin vermeyeceğini ise herkes bilir zira onun amacı ölümünün ardından kendisinin belli bir kutsallığa ulaşmış lider olarak hatırlanması. Ne var ki tarih, bu umudu besleyen baskıcı liderlere o kutsallığı asla vermez. 

©️ Ahval Türkçe

Bu makale yazarın görüşlerini yansıtır. Ahval’in yayın politikası ve editoryal bakış açısı ile her zaman uyumlu olmak zorunda değildir.

Bu makale yazarın görüşlerini yansıtır. Ahval’in yayın politikası ve editoryal bakış açısı ile her zaman uyumlu olmak zorunda değildir.