Haz 03 2018

Suriyeliler cevaplıyor: Sandığa gitseler kime oy verirler?

Son beş yıldır her seçim öncesi “Oy kullandıracaklar” iddiası ile gündeme gelen, toplumdaki kutuplaşmadan da nasiplerini alan Suriyeliler, 24 Haziran seçimleri öncesi bir kez daha gündemde. Vatandaşlığa geçen 50 bin kadar Suriyelinin oy kullanabileceği haberi basına yansımıştı yakın zamanda. 

Peki, yaklaşık 5 milyon olduğu söylenen Suriyeliler oy kullansa sonuç ne olurdu?
 
Evrensel’den Ercüment Akdeniz, bu sorunun cevabını İstanbul’da yaşayan Suriyelilerin anlattıklarıyla arıyor.

Halepli mülteci Ömer, onlardan biri. İç savaştan sonra eşi ve çocuğuyla İstanbul Çağlayan’a yerleşiyor önce. Kendilerine hala vatandaşlık verilmediğini söyleyen Ömer, “Geçici Koruma Belgesi” ile hayatını sürdürüyor. Oy kullanamıyor ama kullanma imkanı olsa “Erdoğan’a veririm” diyor.

Akdeniz, Ömer’in AKP konusundaki bilgisini şöyle yorumluyor:

“Aslında ne AKP’nin ne de diğer partilerin adını biliyor Ömer. Parti liderlerini de tanımıyor. Siyasal tercih onun için sadece Erdoğan ve ‘karşısındakiler’den ibaret.”

“Neden Erdoğan?” sorusuna ise “Çünkü kapıları bize o açtı. Erdoğan düşse bizi geri göndeririler” diye cevap veriyor Ömer. 

Söz başka bir mülteci Semir’de…

Dört yıl önce Türkiye’ye sığınmış o da. Sonra Afrin’den ailesini getiriyor. Semir, Ömer’den farklı düşünüyor seçimler konusunda. 16 Nisan referandumundan bahis açarken “Ben geçen yılki seçimleri de biliyorum; başkanlık kötü bir şey. Çünkü güç tek adamın elinde toplanıyor; aynı Esad gibi” diyor.

O da vatandaşlığı olmadığı için oy kullanamayacak olanlardan ancak tek adam eleştirisine rağmen oy hakkı olsaydı Erdoğan’a vereceğini söylüyor.

Gerekçe ise aynı:

“O bize kapıları açtı, ona borcumuz var...”

Ercüment Akdeniz’in aktardığına göre Semir’in hissettiği bu vefa borcu bir defaya mahsus. Çünkü seçim ikinci tura kalması halinde (ve elbette oy kullanabilse) Demirtaş’a oy vereceğini söylüyor.

Semir’in ailesi içindeki oylamada ise sonuçlar birinci turda Erdoğan’ı galip çıkarıyor. 6 kişilik aileden bir tek büyük ağabey Erdoğan’a oy vermeyeceğini söylüyor. “Sebep Afrinlilerin şehri terk etmek zorunda kalması” diyor. Geriye kalan aile bireyleri birinci turda “Erdoğan” derken ikinci turda “Demirtaş” diyor.  

Akdeniz, Suriyeliler üzerinden “Geri göndereceğiz” tehdidi yapılmasının mültecileri daha çok Erdoğan’a yaklaştırdığını söylüyor ve ekliyor:

“Özellikle Kılıçdaroğlu’nun, ‘Uzun bir süredir çatışma ortamı yok, artık bu kardeşlerimizin kendi ülkelerine dönmeleri lazım’ sözü ve Muharrem İnce’nin ‘Bayramda giden Suriyeliyi almam’ açıklaması mültecilerde ciddi endişe yaratmış görünüyor. ‘2019’un Ramazan ayında Suriyeli kardeşlerimizle Suriye’de iftar açacağız inşallah’ diyen Meral Akşener de aynı şekilde değerlendiriliyor. Sahadan yansıyan gözlemler, -oy hakkına sahip olsalardı eğer- mültecilerin çoğunun en azından birinci turda Erdoğan’a oy vereceğini söylüyor. Ama hemen eklemeli ki; bu tercih, savaşın ilk yıllarında sınır kapılarını açan Erdoğan’a duyulan bir vefa borcuna işaret. Ama öte yandan, (bırakalım vatandaşlık hakkını) mülteci statüsünden yoksun kalarak ve her türlü sömürünün kucağına atılarak 7 yıldır Türkiye’de yaşamış bu topluluk, kendi içinde sosyo-ekonomik bir sorgulama da yapıyor. Bu sorgulama, Suriyelilerin oy tercihinin şaşmaz bir kalıp olmadığını, bilakis geçişken özellikleri olan bir değişime de açık olduğunu gösteriyor. Tam da burada devreye giren geri gönderme merkezli dil ise herkesten çok AKP ve Erdoğan’ın işine yarıyor.”

Related Articles

مقالات ذات صلة

İlgili yazılar