Şub 13 2018

Eski ABD Büyükelçisi Edelman: Menbiç’e saldırmanın sonuçları Türkiye’ye net dille ifade edilmeli

Ankara-Washington hattında Afrin Operasyonu’nun başladığı 20 Ocak’tan bu yana gerilimi artarken bu Perşembe günü gerçekleşecek ABD Dışişleri Bakanı Rex Tillerson ziyaretiyle birlikte iki ülke ilişkilerinde bir dönüm noktası yaşanması bekleniyor.

ABD-Türkiye ilişkilerine dair karamsar bir yorum ABD'nin eski Ankara Büyükelçilerinden Eric Edelman’dan geldi. Edelman, Eski Başkan Yardımcısı Joe Biden'ın ulusal güvenlik danışmanlığını yapan Jake Sullivan ile birlikte kaleme Politico dergisi için kaleme aldığı makalede Beyaz Saray yönetiminin Türkiye'ye daha sert bir tutum takınması gerektiğini savundu.

Politico dergisinde yayınlanan "Türkiye kontrolden çıktı ve ABD'nin bunu söyleme zamanı geldi" başlıklı makale, Türkiye'nin Suriye'de başlattığı Zeytin Dalı Harekâtı'nın ardından "daha önce akla gelmeyecek" Türk ve Amerikan askerleri arasında doğrudan çatışma ihtimalinin kaygı verecek derecede yakınlaştığı paylaşıyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan birçok kez tekrarladığı vaadini gerçekleştirip, daha doğuya Kürtlerin kontrolündeki, ABD'nin devriye gezdiği Menbiç'e doğru bastırması halinde gerçek riskin başlayacağına vurgu yapan makale, ABD'li siyasetçilerin, işler daha da kötüleşmeden Türkiye'ye karşı net ve sert bir tutum takınmaya çağırdı.

Erdoğan'ın büyüyen otoriterliği, Rusya'yla flörtü ve Suriye'de çatışan çıkarlar nedeniyle baskı altında olan onlarca yıllık ABD-Türkiye ittifakına geri dönüşü olmayacak şekilde zarar verebileceğine değinen yazı, ‘’ABD'nin bunun hoş görülmeyeceğini net bir şekilde söylemesi ve bunu caydırıcı bir duruşla desteklemesi, ABD-Türkiye arasında doğrudan çatışmayı önlemek ve gelecekte işlevsel bir ilişki umudunu korumak için gerekli. Ancak şimdiye dek karışık Amerikan mesajlarının kakafonisi ve uzun süredir devam eden Türkiye'ye yumuşak davranma eğilimi Erdoğan'ı Washington'ın bu ilişkiyi kaybetmek için çok önemli diye gördüğü konusunda ikna etti. Bu durum sadece onun risk alma iştahını ve dolayısıyla çatışma potansiyelini arttırır. Ankara'ya Menbiç'e saldırmanın çok ağır sonuçları olacağı ve Wahington'ın gerekeni yapmaya hazır olduğu anlatılmalı" şeklinde düşünceler paylaşıyor.

Politico makalesi, Türkiye'nin Erdoğan döneminde, "İran'a yönelik Amerikan ambargolarını en büyük delme operasyonunu yaptığı, medyasının Suriye'deki gizli ABD üslerinin yerlerini yayınladığı, uydurma suçlamalarla Amerikalı bir papazı, bir NASA çalışanı, ABD Dışişleri Bakanlığı'nın iki Türk personelini düzmece suçlamalarla gözaltına alıp, fiilen Erdoğan'ın rehineleri olarak tuttuğu"nu iddia ediyor.

Mevcut Beyaz Saray yönetiminin ABD'nin aldığı tutumu yansıtmaktaki kabiliyetsizliğinin durumu daha kötüleştirdiği iddia edilen yazıda, yönetime Türkiye'yle ilişkilerde şu adımları atması salık veriliyor;

"Washington, Türkiye'nin ABD askerlerinin bulunduğu mevzilere saldırmasının ortaya çıkartacağı sonuçları net bir şekilde ifade etmeli. Bu, son bir kaç yıldır Rusya-Türkiye ilişkilerini karakterize eden sert ve karşılıklı bir yaklaşımla yapılmalı. En azından Türk savunma sanayi, mali sektör ve yolsuzluklara bulaşmış yetkililerini hedefleyen ambargolar konulmalı.’’

Washintgon'ın amacının Ankara'yla sırf çatışmak için çatışmak, ya da Erdoğan'a 'kızgın' olduğu için çatışma çıkartmak olmaması gerektiğine vurgu yapan makale, amacın yapıcı bir yaklaşım için koşulları ve kuralları oluşturmak olması gerektiğinin altını çiziyor.