Helsinki Komisyonu’ndan ABD'nin tutuklu konsolosluk çalışanları için mektup

ABD Senato’sunun Helsinki Komisyonu, ABD’nin Türkiye Konsolosluğu çalışanlarına yönelik tutuklama ve gözaltı kararlarına ilişkin endişelerini bildiren bir mektup yayımladı.

İlk olarak bundan bir yıl önce (23 Şubat 2017) ABD Adana Başkonsolosluğu personeli Hamza Uluçay gözaltına alınmış, 7 Mart 2017’de de “PKK üyeliği” suçlamasıyla tutuklanmıştı.

Bundan yaklaşık 7 ay sonra İstanbul’daki konsolosluk çalışanı Metin Topuz, 4 Ekim 2017’de ‘FETÖ üyesi’ olduğu öne sürülen bazı kişilerle irtibatlı olduğu iddiasıyla tutuklanmıştı. Bu gelişme, iki ülke arasında vize işlemlerinin karşılıklı olarak askıya alınmasına neden olmuştu.

Ocak 2018’de ise İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı’na ifade veren üçüncü konsolosluk çalışanı Mete Cantürk hakkında da ev hapsi kararı verilmesi tansiyonu iyice yükseltti.

Helsinki Sözleşmeleri'ne taraf 57 ülkenin sözleşmeye uyum süreçlerini izleyen ve bu ülkeler arasında kapsamlı insan hakları, demokrasi, ekonomik, çevresel ve askeri konularda işbirliğinin ilerletilmesi amacıyla faaliyet gösteren Helsinki Komisyonu’nun mektubunda, konsolosluk çalışanlarının dayanaktan yoksun gerekçelerle tutuklandığı belirtilirken, bu üç kişinin özgürlüklerine kavuşana kadar davanın takipçisi olacakları vurgulanıyor.

Mektupta, komisyonun Senato üyelerinden Thom Tillis’in ifadelerine de yer veriliyor.  Tillis, “konsolosluk çalışanlarının taciz ve gözaltında tutulmalarının iki müttefik ülke arasındaki diplomatik teamül sınırlarını aştığını" söylüyor. Ve bir an önce adaletin yerine getirilmesi gerektiğini söyleyen senatör, konsolosluk çalışanlarının yanı sıra tutuklu ABD vatandaşlarının da serbest bırakılması için çağrı yapıyor.

Öte yandan mektupta, ‘FETÖ üyeliği’nden tutuklu NASA çalışanı Serkan Gölge için de ayrı bir parantez açılıyor. 

Serkan Gölge’nin cüzdanından çıkan 1 dolarlık banknotların tutuklama gerekçesi yapıldığına dikkat çekilen mektupta, iddiaların inandırıcı bir gerekçeye dayanmadığına vurgu yapılıyor.

Mektupta, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın mayıs ayında yaptığı Washington ziyareti öncesinde ABD Başkanı Donald Trump’a, Türkiye’ye dönük uyarı ve talepler için bir mektup kaleme aldıkları hatırlatılıyor.
Hemen akabinde yıl içinde bir kez daha Erdoğan’a yönelik, "Türk hükümetinin keyfi olarak herhangi birini tutuklaması ya da taciz etmesi kabul edilemez, özellikle de bizim diplomatik misyon çalışanlarımız ve ailelerini" ifadelerinin yer aldığı bir başka mektubun yayımlandığını belirtildi.

Söz konusu mektupta, Trump’a çağrı yapılarak, “Cumhurbaşkanı Erdoğan'a ABD'nin böyle davranışları kabul etmeyeceği ve iki ülke iş birliğinin insan hakları ve hukukun üstünlüğü temelinde olması zorunluluğunu gösterecek net bir mesaj vermeniz gerektiği konusunda sizi uyarıyoruz" denmişti.

https://www.csce.gov/international-impact/one-year-later-us-consulate-employee-turkey-remains-behind-bars