Yunanistan ile sular durulmuyor: Ayasofya ve mülteci sorununa 'savaş' polemiği eklendi

Türkiye ile Yunanistan arasındaki krizlere hemen her gün bir yenisi ekleniyor. Son olarak Ayasofya Müzesi'nin ibadete açılması nedeniyle polemiğe tutuşan Türk-Yunan yetkilileri şimdi de 'sıcak çatışma', 'savaş' sözcüklerinin havada uçtuğu tehditvari bir söylem benimsemiş görünüyor

İki NATO üyesi ülke, bir süre önce Türkiye'nin mültecilerin Avrupa'ya geçişi için Yunanistan ile sınırları açma tehdidinin ardından Edirne Pazarkule ile Kastanies sınır kapıları arasındaki ara bölgede sıkışan mülteciler nedeniyle karşı karşıya gelirken, Adalar, Ege Denizi kıta sahanlığı, hava sahanlığı gibi eski ve köklü sorunlara, Doğu Akdeniz'de hidrokarbon enerji kaynakları üzerindeki kontrol mücadelesi, Ankara'nın Ayasofya'yı camiye dönüştürme girişimi de eklenmiş görünüyor. 

Ege Denizi ve Meriç Nehri üzerinden Yunanistan'a göçmen geçişlerinin sürmesi, iki ülkeyi karşı karşıya getirmeye devam ededursun, tüm bu sorunlar, tarafları 'sıcak çatışma' söylemine kadar götürdü ve tartışmanın fitilini ateşleyen Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Panagiotopoulos'un sözleri oldu.

Panagiotopoulos bir provokasyon olması halinde Türkiye’ye karşı askeri bir müdahale de dahil olmak üzere, ülkesinin egemenlik haklarını korumak için her şeye hazır olduklarını söyledi.

yunanistan
Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Panagiotopoulos 

Türkiye son zamanlarda oldukça agresif davranıyor. Yunanistan’ın genel anlamda saldırganlık eğilimi gösteren bu tür bir davranışla tek başa çıkma yönteminin, bir yandan kendi diplomatik silahını kullanmak, diğer yandan Silahlı Kuvvetleri’nin caydırıcı gücünü arttırmak olduğuna inanıyorum" diyen Panagiotopoulos, Yunanistan askerinin bir çatışmaya hazır olduğunu da söyledi.

Yunanistan'ın sıcak çatışma tehdidi karşısında Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar ise, "Yunanistan'ın Türkiye ile savaşmak isteyeceğini düşünmüyorum" yanıtını verdi.

akar

Akar, "Yunanistan'ın Türkiye ile savaşmak isteyeceğini düşünmüyorum. Matematiksel olarak uygun olmayacağının altını çizmek istiyorum. Konuşalım tartışalım diyoruz" dedi ve ekledi:

"Biz Yunanistan ile Ege'de, Akdeniz'de olabildiğince sorumluluklarımızı eksiksiz yerine getirmek suretiyle, konuşmak suretiyle sorunları aşmak kararlılığıyla çalışıyoruz. Ve bu noktada da bazı ilerlemeler kaydediyoruz.

Kendi açınızdan konuşursanız siz bizim İçişlerimize karışırsınız. Ayasofya her şeyiyle Türkiye Cumhuriyeti'ne ait. Siz bu yapıyı hiçbir şekilde dizayn etmeye kalkamazsınız."

yunanistan

Taraflar bu açıklamaları yaparken, Yunanistan'ın Türkiye'den Libya'ya giden kargo gemisini durdurmaya çalıştığı haberleri medyaya yansıdı.

Yunan basınında yer alan haberlere göre, Avrupa Birliği'nin (AB) Irini Operasyonu kapsamında Libya'ya doğru giden "ÇİRKİN" isimli ve Tanzanya bandıralı bir kargo gemisi tespit edildi. Yunan ordusuna ait "SPETSAI" gemisi, kargo gemisini takip ederek kontrol için dur emri verdi.

İddiaya göre Yunan ordusu, yanıt vermeyen kargo gemisine helikopter indirerek incelemede bulunmak istedi. Ancak bu aşamada kargo gemisine eşlik eden Türk fırkateynleri, geminin Türkiye himayesinde olduğunu söyledi. Bunun üzerine helikopter geri döndü.

Bu adım, Yunan Genelkurmay Başkanı Floros'un, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki faaliyetlerini kast ederek "Yunan askerleri Türklerin yolunu kesecek" açıklamalarından sonra geldi.

gemi

 

Tırmanan gerilimin ardından tansiyonu düşüren açıklama yine Yunan tarafından geldi.

Yunanistan Başbakanı Miçotakis'in ulusal güvenlikten sorumlu danışmanı Tanos Dokos, Doğu Akdeniz'deki gerginlikle ilgili açıklama yaptı ve bölgenen 'sıcak nokta' olmayı sürdürdüğüne değindi ancak Yunanistan'ın sıcak çatışma yaşanmasını istemediğini söyledi. 

Dokos, "Bu yaz sıcak olayın yaşanması, Yunanistan'ın en son istediği şey olur" ifadelerini kullandı. 

Ancak iki ülke arasındaki en hararetle anlaşmazlık alanlarından biri de mülteciler sorunu. 

yunanistan

Yunan kaynakları Meriç’teki Türk-Yunan sınırında salı günü göçmen akınlarının iki katı artış gösterdiğini dile getiriyor. Salı akşamı göçmenlerin geçiş baskısının en çok Tihero ve Ferecik bölgesinde olduğu ifade edilirken Yunan güvenlik güçlerinin 24 saat içinde 400'den fazla yasadışı göçmenin Yunanistan’a girmesini engellediği kaydedildi. 

Yunan makamlar önceki günlerde 200-250 arası geçme girişimini engellediklerini ve salı günü  yüzde 100'e ulaşan bir artışla karşılaştıklarını file getiriyorlar. Yunan Polis kaynaklarına göre, sınıra ulaşmayı başaran göçmenlerin çoğu İstanbul'dan yola çıkıyor.  Öte yandan 500-1.000 kişilik grupların da Ege kıyı bölgelerine ilerlediği öne sürülüyor.

Son olarak iki ülke Ayasofya konusunda karşı karşıya gelmişti.

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu "Ayasofya kesinlikle uluslararası bir konu değildir. Ulusal egemenlik konusudur" iddiasında bulundu ve Ayasofya'nın tapusunu göstererek, "Nasıl değerlendirileceğine biz karar veririz" dedi.

Dışişleri Bakanlığı, ABD'nin 2019 Uluslararası Dini Özgürlükler Raporu için "Ayasofya ve Kariye, Türkiye Cumhuriyeti'nin mülkiyetindedir ve her türlü tasarruf yetkisi Türkiye’nin iç işlerini ilgilendiren bir konudur. Bu eserlere dair verilmiş ya da verilecek kararlar başka ülkelerin işi olamaz" iddiasında bulundu.

ayasofya

Ayasofya Müzesi'nde İstanbul'un fethinin 567'inci yıl dönümünde Fetih Suresi okunması, 'Ayasofya camii mi yapılıyor' tartışmalarını yeniden alevlendirirken, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan da törene katılarak Fetih Duası'na eşlik etmiş ve Yunanistan'tan, 'Ayasofya müze kategorisinde' uyarısında bulunmuştu.

Yunanistan'ın çıkışına Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu'nun tepkisi ise sert oldu. Çavuşoğlu, "Ayasofya, Türkiye Cumhuriyeti'nin mülküdür ve fethedilmiştir. Sesini çıkarmaları saçmalık ve haddini aşmaktır! Kur'an-ı Kerim'in nerede ne zaman okunacağını biz Yunanistan'a mı soracağız" ifadelerini kullanmıştı.

Tüm bu sorunlar, iki ülke arasında yaz aylarının çok daha gergin ve sıcak geçeceğinin göstergesi olarak yorumlanıyor.