Eski AİHM yargıcı: AİHM'in kararının kesinleşmesiyle Kavala'nın derhal serbest bırakılması gerekiyor

AİHM'in Silivri Cezaevi'nde tutuklu bulunan aktivist ve iş insanı Osman Kavala hakkında verdiği kesin kararına karşı Ankara'dan ne yapacağı merak konusu. Kararla birlikte Osman Kavala'nın serbest bırakılması gerekiyor ancak bu konuda henüz atılmış bir adım yok. 

Eski AİHM yargıcı Rıza Türmen, Kavala dosyasını değerledirdiği yazısında "AİHM'in kararının şimdi kesinleşmesiyle kararın uygulanması ve Osman Kavala'nın derhal serbest bırakılması gerekiyor. Aksi durumda, Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesiyle Türkiye arasındaki bir soruna dönüşür" dedi. 

Rıza Türmen'in "Osman Kavala neden tutuklu?" başlığıyla T24 yayımlanan yazısıda aktardığı bilgilere göre de, Osman Kavala'nın başvurusuyla ilgili olarak AİHM'in İkinci Dairesi 10 Aralık 2019 tarihinde verdiği kararda, Kavala'nın tutuklanmasının hukuka aykırı olduğu, suç işlediği konusunda makul bir kuşku doğuracak bir olgu ya da kanıt bulunmadığı gerekçesiyle özgürlük hakkının ihlal edildiği sonucuna vardı.

AİHM aynı kararda, Kavala'nın tutuklanmasının kendisini susturmak, sivil toplumu sindirmek gibi siyasal nedenlerden kaynaklandığını, bunun hakkın kötüye kullanılması olduğunu, bu nedenle Sözleşme'nin 18. maddesinin ihlaline yol açtığını saptadı. Bu AİHM'in ender olarak verdiği ağır bir ihlal kararıydı. AİHM aynı zamanda kararda Kavala'nın derhal serbest bırakılmasını öngörmüştü.

Kavala'yı yargılayan İstanbul 30. Ağır Ceza Mahkemesi, İkinci Daire kararının kesinleşmediğini ileri sürerek tahliye talebini reddetti. Oysa AİHM, 18. Maddenin ihlali söz konusu olduğundan, karar kesinleşmeden Kavala'nın serbest bırakılmasını istiyordu. İkinci Daire kararının kesinleşmesi için Hükûmetin kararın Büyük Daire'ye götürülmesi talebinin reddedilmesi ya da davanın Büyük Daire'de yeniden görüşülerek karara bağlanması gerekiyordu. Buna karar verecek olan beş yargıçtan oluşan bir Panel'di. Panel geçen gün toplanarak hükûmetin davanın Büyük Daire'ye götürülmesi talebini reddetti. Böylece İkinci Daire'nin verdiği karar, 11 Mayıs 2020 tarihinde kesinleşmiş oldu.

"Bu arada Osman Kavala yargılandığı TCK md. 309 (anayasal düzeni ortadan kaldırmak) ve md. 312'deki (Gezi olaylarını örgütleyerek hükûmeti devirmeye çalışmak) suçlardan beraat etti. Ne var ki tahliye edilmek üzereyken, yeni bir suç icat edildi, casusluk suçuyla yeniden tutuklandı" hatırlatmasında bulunan Türmen, devam etti: 

"Bu kez Osman Kavala'ya atılan suç, devletin güvenliğine ilişkin bilgileri casusluk amacıyla temin etmiş olmaktı. Osman Kavala hangi gizli bilgileri nasıl ele geçirmişti, bu konuda bir bilgi yok. Casusluk yaptığına ilişkin tek kanıt bir ABD'li öğretim üyesi olan H.J.B. ile iletişim kurması. Oysa Osman Kavala'nın H.J.B. ile iletişim kurduğu savı, AİHM'in kararında da incelenmişti. AİHM, savcının Osman Kavala ile H.J.B.'nin telefonlarının aynı baz istasyonundan sinyal vermesine ve bir restoranda karşılaşarak ayakta el sıkışmalarına dayanan suçlamaları kabul etmedi ve ikisi arasında yoğun bir iletişim kurulduğu savını reddetti. AİHM ayrıca suç eylemleri olarak gösterilenlerin ya yasal eylemler ya da Sözleşme'de yer alan bir hakkın kullanılmasına ilişkin eylemler olduğunu belirtti.

AİHM'in bir suç eylemi olarak görmediği ve Kavala'nın beraatiyle sonuçlanan davada da yer alan H.J.B. ile iletişim kurduğu olgusu şimdi casusluk davasının temel dayanağını oluşturuyor. Başka bir deyişle, aynı olgu suç tanımı değiştirilerek başka bir suç için kullanılıyor. Oysa, kesinleşen AİHM kararı bu olgunun, "suç işlediğini gösteren makul bir kuşku niteliğinde olmadığını" belirtmekte. O nedenle kesinleşen AİHM kararı, Kavala'nın mevcut tutuklama durumu için de geçerli. AİHM'in kararının şimdi kesinleşmesiyle kararın uygulanması ve Osman Kavala'nın derhal serbest bırakılması gerekiyor.

Sulh Ceza Hakimliği'nin AİHM kararının kesinleştiğini ve bu kararın şimdiki tutuklamayı da kapsadığını göz önünde tutarak Osman Kavala'yı salıvereceğine inanmak istiyoruz. Hukuk devleti olmak bunu gerektirir. Aksi takdirde AİHM kararının uygulanmaması sonucu doğar.Bu durumda sorun Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesiyle Türkiye arasındaki bir soruna dönüşür ve Türkiye'yi güç durumda bırakır....

Kavala'yı serbest bırakmamak için yeni bir suç icat edilmesi, keyfilik ve hukuksuzluğun somut bir örneği. Aynı zamanda kötü niyetlilik. Aynı kötü niyetliliği Demirtaş davasında da görüyoruz. Bu davalar, Türkiye'de yargının, hukuk devletinin durumunu gösteren simgelere dönüştü.

AİHM kararı kesinleştikten sonra Osman Kavala'nın serbest bırakılması Türkiye'de hukuk devletinin kırıntılarının hala mevcut olduğunu gösterecek. Bunun tersi, yani kararın uygulanması konusunda Bakanlar Komitesi'yle bir çatışmaya girilmesi, Türkiye'nin ne denli bir hukuk devleti olduğu gerçeğini bir kez daha bütün dünyanın gözleri önüne serecek."