Yunanistan, Batı Trakya'da gerçekten azınlık tanımını kaldırıyor mu?

Yunanistan devletinin, Batı Trakya'daki iki medresenin tabelalarını değiştirmesi tepkiye neden oldu. 

Tepkiler tabelada "M." şeklinde yer alan ifadenin "Müslüman" olarak değiştirilmesinden kaynaklanıyor.

Yunanistan'ın Batı Trakya bölgesinde Türkiye'deki imam hatipler ayarında İslam eğitim veren iki medrese bulunuyor.

Gümülcine kentinde bulunan Gümülcine Medresesi ve İskeçe ilinin Şahin köyünde bulunan Şahin Medresesi. Şahin köyündeki medreseyi Yunan devleti geçtiğimiz yıllarda İskeçe kentine taşımıştı. 

Bu iki medrese, Yunan ortaokulu ve lisesi statüsünde eğitim veriyor. Okulda İslam ve Türkçe dersleri dışında Yunanca dilinde normal ortaokul ve lise eğitimi veriliyor. Söz konusu iki medrese, Türkiye Cumhuriyeti kurulduktan sonra dönemin Mustafa Kemal Atatürk rejimine karşı olanlar tarafından merkez hâline gelmiş ve Kemalistlere karşı İslamcıların eğitim kalesi olarak varlığını sürdürdü.

Yunan devletinin tam kontrolünde olan bu iki medrese azınlık okulu statüsü içerisinde yer almadığından dolayı Türkiye Cumhuriyeti kurulduğundan bu yana Türkiye ile Yunanistan arasında devam eden eğitim protokollerinden ayrı şekilde eğitimini sürdürüyor. 

Batı Trakya'daki azınlık okullarının Türkçe ders kitaplarını Türkiye Eğitim Bakanlığı göndermektedir. Aynı şekilde de İstanbul Rumları için Yunanca ders kitaplarını Yunanistan Eğitim Bakanlığı gönderiyor. Azınlık okulu statüsü bulunmayan Batı Trakya'daki bu iki medrese ise Türkçe kitaplarını Türkiye'den almamakta ve kendi hazırladığı ve Yunan Eğitim Bakanlığı'nın hazırlamak istediği Türkçe kitaplarla öğrencilere eğitim vermiyor.

Gümülcine ve İskeçe medrese binalarının dış cephesinde Yunanca asılı olan tabelalarda "M." ifadesi yer alıyordu. Yunancada “Azınlık” kelimesi de “Müslüman” kelimesi de "M" harfi ile başladığı için tabelayı okuyanlar istedikleri anlamı çıkarabiliyordu. "M" harfi iki anlama da gelebildiği için İsteyen “Gümülcine Müslüman Medresesi” isteyen ise “Gümülcine Azınlık Medresesi” şeklinde okuyabiliyordu. 

Geçtiğimiz günlerde bu iki medresedeki tabelaları Yunan Eğitim Bakanlığı değiştirme kararı aldı. Bakanlık talimatıyla tabelalarda “M.” harfi yerine “Müslüman” kelimesi yazıldı. 

Yunan devletinin keyfi uygulamasına Türk Dışişleri Bakanlığı, Batı Trakya'daki azınlık kuruluşları ve Gümülcine medrese öğrenci velileri tepki gösterdiler.  

Yunanistan Lozan Antlaşması'nda "Müslüman Azınlık" tabiri geçtiği ve Batı Trakya'daki azınlığın Pomak, Roman ve Türk kökenlilerden oluştuğu gerekçesini öne sürerek Türk Azınlığı tabirini kabul etmiyor ve 1974 yılından bu yana Batı Trakya'da "Türk" adıyla dernek kurulmasına müsaade etmiyor. 1920'lerde kurulan Türk derneklerini 1980'lerde kapatan Yunanistan hala bölgede toplu olarak "Türk" tabirinin kullanılmasına izin vermiyor. 

Öte yandan hukukçular azınlık statüsünde bile yer almayan iki medresenin tabelasında sadece "M." harfi yerine "Müslüman" kelimesinin getirilmesine hukuki bir itiraz olamayacağı görüşündeler. 

Geçtiğimiz ay iki Batı Trakya Türkünün Türkiye lehine ajanlık suçlamasıyla tutuklandığı Yunanistan'da Batı Trakya konusu Yunan devleti için hassasiyetini sürdürüyor.

Ekonomik kriz, korona yasakları ve son iki yıldır artarak derinleşen Türk-Yunan krizi, Batı Trakya'da tarımla uğraşan azınlığın yaşamını giderek zorlaştırıyor. Avrupa Birliği vatandaşı oldukları için Batı Trakyalı erkekler çalışmak amacıyla Almanya ve Hollanda’ya mevsimlik işçi olarak gidiyorlar.