Kas 17 2017

ABD televizyonu NBC: Zarrab itirafçı oldu

Ahval New York'taki duruşma salonundan bildirdi:

Yargıç Richard Berman, savcılığın ve savunmanın taleplerini karara bağlamak amacıyla - Reza Zarrab davasında jüri seçimine günler kala - 16 Kasım tarihine duruşma koymuştu.

Berman Perşembe günü görülen duruşmanın ilk yarısında Halkbank Eski Genel Müdür Yardımcısı Mehmet Hakan Atilla’nın avukatlarının geçtiğimiz ay içinde yaptıkları, davanın düşürülmesi veya Zarrab'ın davasından ayrılması taleplerini reddettiğini belirtti ve nedenlerini açıkladı.

Atilla’nın avukatları, Atilla’ya isnat edilen suçların ABD’de işlenmediği ve savcılık suçlamasının Atilla’yı ABD’de işlenen suçlara bağlamadığı gerekçesiyle davanın düşürülmesi talebinde bulunmuşlardı.

Hakim geçmişte alınmış kararlara dayanarak sanıkların doğrudan ABD’de suçu işlememiş olmalarına karşın ABD’de yargılanabilecekleri kararını verdi ve kararın gerekçesi olarak da ‘ikincil ambargo’yu gösterdi.

Bu sırada Perşembe akşamı ABD’nin güvenilen haber kanalı NBC’ye konuşan konuya hakim iki kaynak, Zarrab’ın savcılarla konuştuğunu ve itirafçı olduğunu iddia etti.

‘İkincil ambargo’ ABD’nin son yıllarda sıklıkla başvurduğu bir yöntem.

Birincil ambargo bir ülkenin vatandaşlarının diğer bir ülke vatandaşları ile belli işlemleri yapmasını yasaklıyor. Mesela ABD’nin İran’a koyduğu ambargo, ABD vatandaşlarının İran ile iş yapmasını engelliyor. ‘İkincil ambargo’ ise şirketlerin ABD ambargosunu delen şirketlerle iş yapmasını önlemeye yönelik ve ABD vatandaşı olmayan kişileri de içeriyor.

Zarrab suçlamasının temel maddelerinden biri de, ABD’nın ambargo uyguladığı şirketlerden biri olan Iran Mellat Bankası’yla iş yapması.

Hakim ayrıca gerekçesinde “Halkbank [ikincil ambargo uygulanan şirketlerle] bilerek ve isteyerek iş yaptıysa ve ABD hükümetine yalan söylediyse; bunun da ortaya çıkması gerekir,” diye ekledi ve iddianamede adı geçen herkesin genişletilmiş iddianamedeki suçların tamamından yargılandığını belirtti.

Hakimin bu kararıyla Atilla’nın sadece iki suçlamadan değil, iddianamedeki altı suçlamanın hepsinden yargılanacağı da ortaya çıktı.

Normal duruşma günlerinden daha kalabalık olan mahkeme salonunda, ABD’li gazetecilerin çokluğu dikkat çekiciydi.

Bu duruşmaya katılıp katılmayacağı tartışmalara neden olan Reza Zarrab ve avukatları bir kez daha duruşmada yoktular.

Hakan Atilla’nın avukatlarından Victor Rocco hakime, Zarrab’ın jüri önüne çıkıp çıkmayacağını sorduğunda ise Berman “[Zarrab] bu duruşmada yok, olmadığı tutanağa geçsin” dedi. Zarrab’ın Atilla ile birlikte yargılanıp, yargılanmayacağı konusunda ise bir cevap vermemesi dikkatlerden kaçmadı.

Berman, “Yargıç olmanın bir iyi tarafı şahitler ve sanıklar gibi her sorulan soruya cevap vermek zorunda olmamaktır” dedi.

Atilla’nın avukatlarının daha önceki duruşmalarda Zarrab’ın mahkemeye katılmama ihtimalini dile getirmeleri, Zarrab’ın savcılıkla işbirliğine gittiği iddialarını yol açmıştı.

Zarrab mahkemenin Zafer Çağlayan ve Süleyman Aslan’ın da isimlerinin iddianameye eklediği 6 Eylül tarihinden bu yana mahkemeye çıkmadı.

Artık Zarrab’ın Atilla ile birlikte sanık olarak yargılanmama ihtimali, yargılanma ihtimalinden çok daha yüksek.

Basında Zarrab’ın nerede olduğunun bilinmediğine dair haberler üzerine Türk Dışişleri Bakanlığı, ABD'ye yazılı nota vermişti.

Hakim Berman ses kayıtları konusunda Atilla’nın avukatlarının mahkemeye yaptığı itirazı da karara bağladı. Gerçekliğini belgelemek koşuluyla savcılığın ses kayıtlarını mahkemede dinletebileceğini belirtti.

Savcılığın elindeki ses kayıtlarının ne olduğu ise henüz bilinmiyor.

Atilla’nın savunma avukatlarının yargıçtan ısrarla ses kayıtlarını savunma tanıklarına dinletme izni istemesi, söz konusu kayıtların 17-25 Aralık döneminde ortaya çıkan ve internette bulunabilen kayıtlar olmama olasılığını da gündeme getiriyor.

Zarrab davası Türkiye’deki banka hisse senetlerini de etkiliyor. Türk basınında altı Türk bankasına ceza verileceği iddiaları üzerine davada adı geçen Halkbank hisse senetleri, Eylül ayından bu yana 15 TL’den 10 TL’ye kadar düşerek, son altı ayın en düşük değerlerini gördü. Banka endeksi de Eylül ayından bu yana düşüşünü sürdürüyor.

BDDK ise bankaların soruşturma altında olmadığını belirtti.

Geçtiğimiz yıllarda ABD ambargoyu delmek suçundan Credit Suisse (536 milyon $), Barclays (298 milyon $), HSBC (1,9 milyar $), BNP Paribas (8,9 milyar$) ve Commerzbank (1,45 milyar $) gibi uluslararası bankalara ceza kesmişti.